Γιατί οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεν αντιδρούν;

Ο Τραμπ ζητά πίσω όσα δόθηκαν στην Ευρώπη – Αναλυτικά ερωτήματα & ανάλυση

Τα τελευταία νέα θέτουν σοβαρά ερωτήματα όχι μόνο για την οικονομική πολιτική των ΗΠΑ, αλλά και για τη στάση των Ευρωπαίων ηγετών:

 Τι συμβαίνει;

• Ο Πρόεδρος Τραμπ ανακοίνωσε αυξημένους δασμούς (κατά μέσο όρο έως 15–20%) σε ευρωπαϊκά προϊόντα, ενώ απειλεί με επιπλέον επιβαρύνσεις εάν η Ευρώπη δεν εκπληρώσει δέσμευση επενδύσεων και αγορών
• Η συμφωνία προβλέπει ότι η Ε.Ε. θα αγοράσει ενέργεια 750 δισ. δολ. και θα επενδύσει 600 δισ. στις ΗΠΑ τα επόμενα χρόνια
• Ωστόσο, πολλοί αναρωτιούνται: πώς θα μπορούν οι ευρωπαϊκές εταιρείες να φτάσουν αυτούς τους στόχους; Ποιος ελέγχει αν αυτές οι δεσμεύσεις υλοποιούνται;

Ερωτήματα που πρέπει να μας απασχολούν

1. Γιατί οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεν διαμαρτύρονται δυναμικά;
   Αντί να αντισταθούν, αποδέχονται επιβάρυνση των εξαγωγών τους, με ελάχιστη ένδειξη ενότητας ή αντίδρασης.
2. Τι ακριβώς έγινε με τα αμερικανικά κονδύλια στη διάρκεια Μπάιντεν;
   
• Πόσα δισεκατομμύρια δόθηκαν σε ενισχύσεις στην Ε.Ε.;
• Με ποια μορφή (δανεικά ή επιχορηγήσεις);
• Τώρα ο Τραμπ δηλώνει πως τα θέλει πίσω, γιατί θεωρεί πως ήταν αδικαιολόγητα.
3. Πού κατέληξαν αυτά τα κονδύλια;
   Εάν δεν επιστραφούν, γιατί δεν έχουν γίνει ελέγχοι ή έρευνα;
   Τι σημαίνει αν «τα έφαγαν μεταξύ τους» – υπάρχει θέμα διαφάνειας και ευθύνης;
4. Μήπως πλησιάζει σύγκρουση οικονομικών συμφερόντων;
   Ο Τραμπ φαίνεται έτοιμος να πάρει τα χρήματα πίσω «με κάθε τρόπο» – θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τους δασμούς ως μοχλό πίεσης.
5. Πόσα δόθηκαν τελικά κατά τη διάρκεια Μπάιντεν;
   Σύμφωνα με αναφορές, η αμερικανική βοήθεια διεθνώς μειώνεται δραματικά: από περίπου 60 δισ. δολ. σε 31 που προτείνεται για το 2026. Εκείνα όμως για την Ευρώπη μέχρι πριν λίγους μήνες έχουν συμπεριλάβει μεγάλο μέρος από τα αποθέματα.

 Τι πρέπει να καταλάβει ο κόσμος:

• Η Ευρώπη εμφανίζεται να χάνει σε κάθε διαπραγμάτευση, παραχωρώντας πολύ περισσότερα σε υποσχέσεις παρά παίρνοντας χειροπιαστά οφέλη
• Η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση γίνεται πεδίο κατεύθυνσης από τις ΗΠΑ, παρά το ότι διεκδικεί ισχυρή παγκόσμια παρουσία
• Οι φιλελεύθερες πολιτικές ευχαριστούν τους επενδυτές αλλά θρέφουν την αβεβαιότητα, εάν δεν υπάρχουν αυστηρές δημοσιονομικές και πολιτικές εγγυήσεις

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη‑μέλη έχουν διαθέσει μέχρι σήμερα πάνω από 212 δισ. δολάρια σε βοήθεια προς την Ουκρανία, από τα οποία τα 180 δισ. έχουν ήδη δοθεί, και επιπλέον 54 δισ. έχουν προγραμματισθεί έως το 2027 

• Από την πλευρά των ΗΠΑ, συνολικά έχουν δοθεί περίπου 65–66 δισ. δολάρια στρατιωτικής βοήθειας για την Ουκρανία από το 2022 έως τις αρχές του 2025, εκ των οποίων περίπου 83 δισ. είχαν δεσμευθεί και 69 δισ. ήταν στρατιωτική βοήθεια
• Η ΕΕ έχει ξεπεράσει τις ΗΠΑ συνολικά — κατά περίπου 23 δισ. ευρώ στο παροχή βοήθειας (χρηματοδότηση, στρατιωτική και ανθρωπιστική) προς την Ουκρανία μέχρι Ιανουάριο 2025

 

 

 Πόσα έδωσε η Ευρώπη – Πόσα οι ΗΠΑ επί Μπάιντεν;

Συνολικά κονδύλια προς την Ευρώπη (κυρίως Ουκρανία)

ΔωρητήςΔοθείσες Ποσότητες έως Ιούλιο 2025Δεσμευμένα έως 2027Συνολικό ποσόΕ.Ε. & κράτη μέλη | ≈ 180 δισ. USD |  54 δισ. USD  | ≈ 234 δισ. USD
ΗΠΑ (Μπάιντεν–μέχρι τώρα) | ≈ 80 δισ. USD (disbursed) |  27 δισ. USD  | ≈ 107 δισ. USD

• Η Ε.Ε. και τα κράτη-μέλη έχουν διαθέσει περίπου 180 δισ. USD, ως οικονομική, στρατιωτική και ανθρωπιστική βοήθεια — το 65% αυτών είναι επιχορηγήσεις, το υπόλοιπο σε δάνεια

  New York Post.

• Επιπλέον, δεσμεύθηκαν άλλα 54 δισ. USD έως το 2027 για πρόγραμμα ανασυγκρότησης της Ουκρανίας.
• Το σύνολο αγγίζει τα 234 δισ. USD ως συνολική στήριξη.
• Οι ΗΠΑ υπό Μπάιντεν έχουν ήδη εκταμιεύσει 80 δισ. USD, με δεσμευμένα επιπλέον 27 δισ. — δηλαδή συνολικά περίπου 107 δισ. USD.
  EEAS
  RadioFreeEurope/RadioLiberty
  

• Η Ε.Ε. έχει προσφέρει σημαντικά περισσότερα από τις ΗΠΑ (περίπου 127 δισ. USD παραπάνω).
• Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις συχνά προβάλλουν ότι οι ΗΠΑ “τα δίνουν όλα” — τα στοιχεία όμως δείχνουν ότι το βάρος σηκώνει η Ευρώπη.
• Αν ο Τραμπ σήμερα ζητήσει πίσω αυτά τα κονδύλια, πάνω σε ποια δεδομένα βασίζεται; Ποια θα είναι η ευρωπαϊκή αντίδραση;

Τι απομένει να διερευνηθεί

• Πόσο από τα 80 δισ. USD των ΗΠΑ είναι πράγματι ανθρωπιστική ή στρατιωτική βοήθεια και πόσο είναι οικονομική τόνωση;
• Πώς διαμοιράζονται τα 180 δισ. της Ε.Ε. ανά κράτος — ποια χρήματα πήγαν σε μεταρρυθμίσεις, αποκατάσταση υποδομών, στρατιωτικό εξοπλισμό;
• Τι θα γίνει αν ο Τραμπ ζητήσει να επιστραφούν αυτά τα κονδύλια ή επιβάλει δασμούς; Πώς θα επιδράσει αυτό στην ευρωπαϊκή οικονομία και πολιτική ανεξαρτησία;
• Υπάρχει διαφάνεια για τη χρήση των κονδυλίων; Πού κατέληξαν; Ποιοι ελέγχοι έγιναν;

 «Θα τα πάρει πίσω όλα»: Ο Τραμπ, οι δασμοί στην Ευρώπη και το μεγάλο ερώτημα των κονδυλίων

Η οικονομική αντεπίθεση του Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι απλώς προεκλογική ρητορική. Είναι στρατηγική ανάκτησης. Και η Ευρώπη, όσο κι αν σιωπά σήμερα, ξέρει πολύ καλά γιατί.

Η ανακοίνωση του νέου ΑΕΠ στις ΗΠΑ (3% στο Β΄ τρίμηνο 2025) έφερε κύμα θριάμβου στον Λευκό Οίκο, αλλά και ένα σαφές μήνυμα: η εποχή της “ευκολίας” για τους συμμάχους τελειώνει. Ήδη ο Τραμπ έχει προαναγγείλει νέους δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα, εξαγωγικούς περιορισμούς και πιέσεις για “ανταποδοτική συνεισφορά” από συμμάχους.

Μα τι σημαίνει αυτό πρακτικά;
 Ποιος χρωστάει σε ποιον;

Στα χρόνια της διακυβέρνησης Μπάιντεν, η Ευρώπη έλαβε τεράστια χρηματοδότηση με πρόσχημα την ενίσχυση της Ουκρανίας, αλλά και για προγράμματα πράσινης ανάπτυξης, άμυνας, ανασυγκρότησης και μεταναστευτικής υποστήριξης.

 Σύμφωνα με τα τελευταία επίσημα στοιχεία:

• Η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη-μέλη της έχουν προσφέρει πάνω από 180 δισ. δολάρια (μέχρι τα μέσα του 2025) σε βοήθεια προς Ουκρανία, συν επιπλέον 54 δισ. δεσμευμένα μέχρι το 2027 — συνολικά 234 δισ. USD.
• Την ίδια ώρα, οι ΗΠΑ υπό Μπάιντεν έδωσαν πάνω από 80 δισ. USD, με άλλα 27 δισ. δεσμευμένα — σύνολο 107 δισ. USD.

Αυτό σημαίνει πως η Ευρώπη σήκωσε το μεγαλύτερο βάρος, αλλά η αμερικανική κυβέρνηση υπήρξε ο βασικός χρηματοδότης και καταλύτης όλων των γεωπολιτικών πρωτοβουλιών. Και τώρα ο Τραμπ έρχεται να ζητήσει “απόδοση λογαριασμού”.

 Γιατί οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεν διαμαρτύρονται;

Αναρωτιούνται πολλοί: γιατί η Ευρώπη δεν αντιδρά στους δασμούς, στις εμπορικές κυρώσεις, στις δηλώσεις περί «εμπορικού πολέμου»; Η απάντηση είναι απλή και άβολη: δεν μπορούν.

Πού πήγαν όλα εκείνα τα κονδύλια των τελευταίων ετών; Πόσα από αυτά αξιοποιήθηκαν και πόσα εξαφανίστηκαν στους δαίδαλους της ευρωπαϊκής γραφειοκρατίας; Αν η Ουάσιγκτον ζητήσει πίσω έστω και μέρος αυτών —σε είδος, σε προνομιακές συμφωνίες ή σε “γη και ύδωρ”— η Ευρώπη δεν έχει πολλά χαρτιά να παίξει.

Η οικονομική εξάρτηση μετατρέπεται σε γεωπολιτική ευαλωτότητα.

 Η στρατηγική του Τραμπ είναι ξεκάθαρη:

1. Δασμοί και εμπορική πίεση για την επιστροφή των αμερικανικών κεφαλαίων.
2. Ανταλλαγές προνομίων με στρατιωτική παρουσία ή πρόσβαση σε ευρωπαϊκές αγορές.
3. Μηδενική ανοχή σε εταίρους που δεν ανταποδίδουν.

Και όλα αυτά με φόντο τις εκλογές, την εσωτερική οικονομική ανάκαμψη και την “America First” ατζέντα.

 Επίλογος
Ο κόσμος αλλάζει. Και η Ευρώπη δεν μπορεί πια να κρύβεται πίσω από τις λέξεις. Η Αμερική του Τραμπ δεν δίνει τίποτα δωρεάν. Και πολύ σύντομα, θα έρθει να πάρει πίσω όσα «δώρισε» απλόχερα τα τελευταία χρόνια  η κυβερνηση  Μπαιντεν Καμαλα  — με τον έναν ή τον άλλο τρόπο.

Τα δίνουν για βοήθεια – πού πάνε τελικά;»: Αποκάλυψη διαφθοράς και κακοδιαχείρισης ευρωπαϊκών κονδυλίων

Οι δημόσιες συζητήσεις για τα ποσά που διατέθηκαν στην Ουκρανία έχουν συχνά μια παράμετρο που αγνοείται: ποιο ποσοστό πραγματικά φτάνει στον προορισμό του και τι μένει κρυφό.

 Αναφορές για κακοδιαχείριση:

• Στη Σλοβακία, η αστυνομία διερευνά κακοποίηση 7,4 εκατ. € στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία, με υπόνοιες για απατεώνες και υπερκοστολογήσεις σε σφαίρες και εξοπλισμό
  Reuters.
• Στην Ουκρανία, 770 εκατ. USD κατεβλήθησαν προκαταβολικά σε προμηθευτές οπλισμού, χωρίς τα αναγκαία εγγυητικά έγγραφα ή αληθινή παράδοση – επισημαίνοντας σοβαρά κενά στον έλεγχο και τη διαφάνεια
  Financial Times.
• Το περιβόητο πρόγραμμα «Great Construction» (Μεγάλη Κατασκευή), υπό τον Ζελένσκι, κουβαλά μηνύσεις εκατομμυρίων, αδιαφανούς ανάθεσης έργων και υποψίες καίριων σκανδάλων (γνωστά ως «Μεγάλη Κλοπή») – δισεκατομμύρια δολάρια που εμφανίζονται ξαφνικά να μην αφορούν υποδομές, αλλά μικροκομματικά έργα και ιδιωτικά συμφέροντα
  Wikipedia.

 Η απάντηση της Ε.Ε.

Όταν η Ουκρανία πέρασε νόμο που υπονόμευε την ανεξαρτησία των αντι-διαφθορικών αρχών, η Ε.Ε. πάγωσε άμεσα 1,7 δισ. USD βοήθειας – περίπου το 30–40% των κονδυλίων από το «Ukraine Facility»
Euromaidan Press.

Είναι η πρώτη φορά που η Ευρώπη δείχνει αποφασισμένη να ασκήσει πίεση και να ζητήσει λογοδοσία αντί απλώς να διανείμει χρήμα.

 Τι συμβαίνει με τα ευρωπαϊκά κονδύλια;

• Ο οργανισμός OLAF έχει εντοπίσει πάνω από 1,2 δισ. € σε απάτες και κακοδιαχείριση, κυρίως σε αγροτικά κονδύλια και αναπτυξιακά έργα της Ε.Ε.
  Financial Times+4
  anti-fraud.ec.europa.eu+4
  anti-fraud.ec.europa.eu+4.
• Το ελληνικό παράδειγμα με το OPEKEPE δείχνει πώς ευρωπαϊκές επιδοτήσεις μπήκαν σε προστατευόμενες Natura περιοχές μέσω πλαστών δηλώσεων — με εμπλοκή κρατικών αξιωματούχων μέχρι στένευσης εσωτερικού συστήματος ελέγχου
  Wikipedia.

 

 Πώς σχετίζεται με την πίεση Τραμπ;

Αν τα ευρωπαϊκά κονδύλια –που έχουν δοθεί για να «ανακουφίσουν» και να «θωρακίσουν» την Ουκρανία– διοχετεύθηκαν κατά μεγάλο μέρος λαθεμένα, απλώς επιβεβαιώνεται ότι ουραγός της παγκόσμιας σκηνής είναι η Ευρώπη. Όταν ο Τραμπ ζητά «να επιστραφούν», πιθανόν να βασίζεται σε αυτά τα δεδομένα: ότι τα χρήματα δεν αξιοποιήθηκαν προς το σκοπό που υποσχέθηκαν.

 Ποιο είναι το μελλοντικό πλαίσιο;

Το κύριο μήνυμα προς την Ευρώπη είναι ξεκάθαρο:

• Πρέπει να ζητήσει άμεσα διαφάνεια και απολογισμό καθεμιάς χρηματοδότησης.
• Να αντιμετωπίσει εσωτερικά τις αμερικανικές ιδιότητες (π.χ. κυρώσεις δασμών) που έρχονται ως απάντηση στην έλλειψη αξιοπιστίας.
• Και πάνω απ’ όλα να συνειδητοποιήσει ότι η εξάρτηση από τρίτους κεφαλαιούχους απαιτεί ισχυρή εσωτερική λογοδοσία και εθνική ανεξαρτησία.

Συμπέρασμα: Τα κονδύλια που δόθηκαν με σκοπό να προστατεύσουν την Ευρώπη και την Ουκρανία μπορεί σήμερα να αποδειχθούν «εισιτήριο πίσω» — αν δεν αποδειχθεί πού και πώς ξοδεύτηκαν πραγματικά.

Lucid for Agile Teams (Male VO)

Τι δείχνει το βίντεο;

Το βίντεο αναφέρεται στην απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να προειδοποιήσει την κυβέρνηση Ζελένσκι ότι μπορεί να διακόψει την οικονομική βοήθεια, εκτός αν επαναφερθεί η ανεξαρτησία των αντι-διαφθο-τικών αρχών. Η κοινή γνώμη στην Ουκρανία αντέδρασε με μαζικές διαδηλώσεις, αναγκάζοντας τον πρόεδρο να αναθεωρήσει και να επαναφέρει το καθεστώς στο πλαίσιο δημοκρατικών αξιών

Σημεία κλειδιά:

• Η Ε.Ε. απαιτεί ποιοτική διαφάνεια πριν συνεχίσει τις χρηματοδοτήσεις.
• Δείχνει ότι δεν είναι αδιάκριτος χρηματοδότης· αντ’ αυτού, απαιτεί συμμόρφωση σε δημοκρατικά πρότυπα.
• Το γεγονός ότι η Ουκρανία αναγκάστηκε σε αλλαγή αποφάσεων αποδεικνύει τη δύναμη του κοινού ευρωπαϊκού λόγου.

 Πώς εντάσσεται στο άρθρο για “ξέπλυμα χρημάτων”

• Το βίντεο λειτουργεί ως ισχυρή απόδειξη ότι η Ε.Ε. δεν παρέχει χωρίς έλεγχο, δείχνοντας ότι όταν διεμφανίζεται διαφθορά, παγώνει μέσα σε ώρες χρηματοδότηση.
• Σε συνδυασμό με την υπόθεση της Σλοβακίας (άρθρο Reuters: επτά άτομα συνελήφθησαν για υπερτιμολόγηση σε αγορά πυρομαχικών αξίας €7,4 εκατ., EPPO)
  Reuters
  Euromaidan Press, το συνολικό πλαίσιο ενισχύει την ανάγκη διαφάνειας, λογοδοσίας και επιβολής κυρώσεων.

 

Από την δημοσιογραφική ομάδα του Greek News and Radio FL

photo Dusan_Cvetanovic, https://pixabay.com