Συμφωνα με τις νεες διατάξεις του ποινικού μας Κωδικα (Ν.4619/2019) καταργήθηκε η δυνατότητα μετατροπής ποινών μικρότερων των 5 ετών σε χρηματικές το οποίο συνεπάγεται ότι ποινές φυλάκισης που επιβλήθηκαν για αδικήματα που τελέστηκαν μετά την 01/07/2019 δεν μετατρέπονται σε χρηματικές.Απεναντίας αδικήματα που τελέστηκαν πριν την 01/07/2019 και δεν ξεπερνούν τα 5 χρόνια φυλάκισης επιτρέπεται η μετατροπή σύμφωνα με τον παλαιό -ευνοϊκότερο- νόμο. Κάθε μέρα φυλάκισης μετατρέπεται από το δικαστήριο προς 5 έως 100 ευρώ και ο κατηγορούμενος καλείται να πληρώσει τελικά το ποσό που του έχει επιβληθεί μετά τον πολλαπλασιασμό των ημερών φυλάκισης επί του ποσού αυτού. ΟΜΩΣ : Στο τελικό ποσό επιβάλλεται προσαύξηση 110% ως φόρος από το Δημόσιο. Έτσι, για παράδειγμα, μία ποινή φυλάκισης δύο (2) ετών που έχει μετατραπεί προς 5€ ημερησίως σημαίνει πρακτικά ότι ο καταδικασθείς θα κληθεί να πληρώσει: 24 (μήνες) x 30 (ημέρες) x 5€ = 3.600€ χωρίς την προσαύξηση. Συν 3.600 x 110% = 3.960 € με την προσαύξηση. Άρα συνολικά (3.600+3.960) = 7.560€. Μετά τη μετατροπή της ποινής, αν αυτή έχει μετατραπεί προς ποσό ανώτερο των 5€ ημερησίως και ταυτόχρονα έχει επέλθει χειροτέρευση των οικονομικών δεδομένων του καταδικασθέντος, μπορεί ο τελευταίος να ζητήσει τη μείωση του ποσού της ημερήσιας μετατροπής έως του ελαχίστου ποσού των 5€.
Με το άρθρο 98 του Ν. 4623/2019 ανεστάλη η ισχύς των διατάξεων του νέου Ποινικού Κώδικα κατά το μέρος που προβλέπουν την παροχή κοινωφελούς εργασίας είτε ως κύρια ποινή είτε ως μετατροπή στερητικής της ελευθερίας ποινής ή χρηματικής ποινής και ορίστηκε ότι πλημμελήματα, που προβλέπονται σε διατάξεις του νέου Ποινικού Κώδικα και απειλούνται με μοναδική ποινή την παροχή κοινωφελούς εργασίας, τιμωρούνται με χρηματική ποινή με συνέπεια οι κατάδικοι να πρέπει είτε να ΕΞΑΓΟΡΑΣΟΥΝ την ποινή είτε να παραμείνουν στη φυλακή. Η πρόβλεψη αυτή εισάγοντας εισοδηματικά κριτήρια στον τρόπο έκτισης της ποινής, καθιερώνει πολίτες δύο κατηγοριών, δηλαδή εκείνους που έχουν να καταβάλλουν το εκάστοτε ποσό και εκείνους που θα πρέπει να υποστούν την βάσανο του εγκλεισμού ακόμα και για ήσσονος σημασίας αδικήματα, καθιστώντας ουσιαστικά την στερητική της ελευθερίας ποινή ως αποκλειστική δυνατότητα. Η κυβερνηση δηλωσε δια του υπουργου της προσφατα ότι σε σύντομο χρονικό διάστημα θα είναι έτοιμος να καταθέσει προς ψήφιση στη βουλή την κατάργηση του άρθρου 98 του Ν. 4623/2019 και να επανέλθει σε εφαρμογή ο θεσμός της κοινωφελούς εργασίας, ως εναλλακτική της ποινής φυλάκισης.
