Πόσο ιδιαίτερη είναι η σχέση μας με τη μουσική της πατρίδας μας. Ακούς ένα τραγούδι, και χωρίς να έχεις ζήσει τις καταστάσεις που περιγράφει, χωρίς να το έχεις στα ακούσματά σου, καταφέρνει να σε αγγίξει, να χτυπήσει την πιο “εσωτερική” χορδή της ψυχής σου και να σε συγκινήσει.
Είναι ίσως όλα αυτά που ζήσανε και μας διηγήθηκαν οι παππούδες μας, αυτά που διαβάσαμε και ακούσαμε από ανθρώπους που γεννήθηκαν σ’ αυτό τον τόπο και οι ιστορίες τους που έχουν γίνει και δικές σου, μπλέχτηκαν στη φαντασία σου και έγιναν εικόνες ζωντανές σα να πέρασες κι εσύ κάποτε από αυτά τα μονοπάτια, σα να γεύτηκες τις ίδιες πίκρες και τις ίδιες χαρές.
Κάπως έτσι ένοιωσα όταν ο συνθέτης Γιάννης Γλέζος μας σύστησε (με τη μπάντα μου) στην Μαρίζα Κωχ και εκείνη μας συμπεριέλαβε στο πρόγραμμα τής μπουάτ της, στην Πλάκα. Εκεί, ανάμεσα στις πρόβες και στο κυνηγητό που μου έκανε ο γνωστός λυράρης Κώστας Μουντάκης –“στάσου μωρέ Γιώργη να πάρω μια ψαλίδα να σου κόψω τα μαλλιά” -, έμαθα τραγούδια από την απέναντι πλευρά του Αιγαίου, την πατρίδα των παππούδων μου (“Αρμενάκι”, “Αραμπάς”, “Τούρνα” κ.α.) που δεν τα είχα ακούσει ξανά και δεν τα ήξερα. Ένοιωσα όμως τόσο οικεία μαζί τους, που ήταν σα να τα ήξερα, και σα να τα είχα μέσα μου κρυμμένα. Από τότε δεν έχανα ευκαιρία, και κάθε φορά που είχαμε στο σπίτι φαγοπότι με φίλους, συγγενείς, γείτονες κλπ, έπαιρνα την κιθάρα και τα τραγουδούσα, και είχε ενδιαφέρον να πετάγομαι από το “All Along the Watchtower” στο “Τούρνα”.
Είναι δύσκολο να εξηγήσει κανείς αυτή τη “μαγνητική” και μαγική ατμόσφαιρα με λέξεις. Ίσως είναι κάτι σαν “προίκα” (να που βρήκα μία). Κάτι που παίρνεις σαν εφόδιο ( να κι άλλη) για την ψυχή σου, κάτι που σε κάνει να νοιώθεις αυτό τον τόπο δικό σου και ας μην τον είδες ποτέ.
Άκουσα το “Τούρνα” πρόσφατα και κύλησαν όλες αυτές οι σκέψεις στα αυλάκια του μυαλού μου. “Μιλάει το αίμα“. Μου είχε πει τότε η Μαρίζα. Της το αφιερώνω.
“Τούρνα” (*)
Φιλντισοκοκαλένια μου, φιλντισοκοκαλένια μου,
φιλντισοκοκαλένια μου και ασημόβεργά μου,
τούρνα, τούρνα, μας έπιασε φουρτούνα.
Το κάστρο της Αστροπαλιάς, το κάστρο της Αστροπαλιάς
το κάστρο της Αστροπαλιάς, έχει κλειδί κλειδώνει
τούρνα, τούρνα, μας έπιασε φουρτούνα.
Με διαβατάρικα πουλιά, με διαβατάρικα πουλιά,
με διαβατάρικα πουλιά, έρωτα να μην πιάνεις,
τούρνα, τούρνα, μας έπιασε φουρτούνα.
Γιατ’ είναι διαβατάρικα, γιατ’ είναι διαβατάρικα,
γιατ’ είναι διαβατάρικα, και γρήγορα τα χάνεις,
τούρνα, τούρνα, μας έπιασε φουρτούνα.
(*) Τούρνα (τουρκική λέξη) = Ο γερανός (το αποδημητικό πουλί), αλλά και ψάρι (ο λούτσος του γλυκού νερού).
Το ακούμε εδώ:
https://youtu.be/MJR2ggowVeg?si=TBu228EUnoFcu1cF
photo Από NOS – FTA001050134 002 con.png Beeld en Geluidwiki – Gallery: Eurovisie Songfestival 1976, CC BY-SA 3.0 nl, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=25348860 – https://el.wikipedia.org/wiki/
