Το 1597 o John Gerard, αναφερόμενος στο καυτερό τσίλι καγιέν, έγραφε: “Έχει μέσα του μια διαβολική ιδιότητα…”. Πρόσθετε όμως πως “καθώς είναι εξαιρετικά καυτό και ξηρό, συνιστάται για την χοιράδωση” (μια διαδεδομένη λοίμωξη του λαιμού και του δέρματος, γνωστή ως “το Κακό του Βασιλιά”).
Capsicum frutescens
Τα βασικά συστατικά του τσίλι-καγιέν, είναι αλκαλοειδή, λιπαρά οξέα, βιταμίνες Α1, Β1, C, πτητικόέλαιο, σάκχαρα και καροτένιο – και αυτά το κάνουν διεγερτικό της κυκλοφορίας του αίματος, ιδρωταγωγό, διεγερτικό του στομάχου, αντισηπτικό, αντιβακτηριακό, διεγερτικό και τονωτικό του νευρικού συστήματος, ενώ η τοπική χρήση του μπορεί να αντιμετωπίσει ερεθισμούς και να αυξήσει τοπικά την ροή του αίματος.
Το τελευταίο χρονικό διάστημα έχουν κάνει τον γύρο του διαδικτύου βίντεο, τα οποία συνιστούν μια ιδιαίτερη χρήση του τσίλι-καγιέν, η οποία είναι ευεργετική για θέματα κυκλοφορικού – ρύθμισης καρδιακής λειτουργίας – πρόληψη εμφράγματος κ.λπ.: μισό κουταλάκι καγιέν διαλυμένο σε νερό, μπορεί να σώσει από σοβαρή αρρυθμία, έως και τον ασθενή λίγο πριν το έμφραγμα. Γνωστή βοτανολόγος όταν ερωτήθηκε “ποιό ένα βότανο θα ήταν σημαντικό να έχει πάντα κάποιος μαζί του”, απάντησε “το καγιέν”.
Κατά τα άλλα, το καγιέν ανοίγει την όρεξη, κατά τις καταγεγραμμένες ιδιότητές του, αλλά ταυτόχρονα ανακουφίζει από την δυσπεψία (η παραδοσιακή κινεζική ιατρική αναφέρει πως ενεργοποιεί την δύναμη του Γιανγκ). Το γεγονός ότι είναι ιδρωταγωγό, το κάνει ιδανικό για κρυολογήματα, αμυγδαλίτιδες ή άλλες φλεγμονές του λαιμού. Η επέμβασή του στην ροή του αίματος, έχει αποδείξει ότι μπορεί να μαλακώσει και την ημικρανία. Σπανιότερα χρησιμοποιείται ως αλοιφή ή έλαιο με έγχυση καγιέν, για δερματικά ζητήματα.
Η ενεργή ουσία του καγιέν είναι η καψαϊκίνη, η οποία και έχει γίνει το σημείο μελετών, κυρίως φυσικά σε ζώα, οι οποίες απέδειξαν ότι το καγιέν μπορεί να συμβάλλει και στην απώλεια βάρους (λόγω της ενεργοποίησης του καφέ λιπώδους ιστού), ή στην τόνωση του μεταβολισμού, στην οξυγόνωση του οργανισμού και στην αφομοίωση των θρεπτικών συστατικών από τις τροφές. Σημαντικές ακόμη λειτουργίες του η οξείδωση του λιπώδους ιστού, η ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, η υγιής λειτουργία του ήπατος και των ιστών, ενώ καταγράφεται και ως αφροδισιακό.
Πέρα από τις μελέτες σε ζώα, το NHANES χρησιμοποίησε δεδομένα από 16.000 Αμερικανούς πολίτες (λευκοί από Μεξικό και ΗΠΑ, πολίτες που κατανάλωναν αλκοόλ μεταξύ άλλων), οι οποίοι παρακολουθούνταν επί 23 χρόνια όσο κατανάλωναν το καγιέν. Τα αποτελέσματα των μελετών ανέφεραν ότι οι άνθρωποι αυτοί είχαν χαμηλότερα επίπεδα χοληστερόλης σε σύγκριση με πολίτες που δεν κατανάλωναν καγιέν. Επίσης αναφέρθηκε καθυστέρηση θνησιμότητας (ένας τομέας που υπόκειται φυσικά και σε περαιτέρω μελέτη).
Ο καρπός του τσίλι-καγιέν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως έγχυμα (1 κουταλιά καγιέν σε 1 κούπα βραστό νερό και μετά ξανά αραίωση με ζεστό νερό): αυτό βοηθά στα κρυολογήματα, στις ψύξεις, στο ζέσταμα κρύων άκρων.
Ως βάμμα (5-10 σταγόνες σε μισή κούπα νερό) λειτουργεί ως διεγερτικό της κυκλοφορίας και τονωτικό του οργανισμού.
Ως κομπρέσσα (μουσκεμένο επίθεμα από έγχυμα), βοηθά στους ρευματικούς πόνους, μώλωπες αλλά και στραμπουλήγματα.
Ως αλοιφή βοηθά στις χιονίστρες (αρκεί να μην υπάρχει ανοιχτή πληγή).
Ως γαργάρα μπορεί να βοηθήσει σε όλα τα προβλήματα του λαιμού από φλεγμονές (5-10 σταγόνες από βάμμα σε μισό ποτήρι ζεστό νερό).
Ως έλαιο με έγχυση (25 γρ. σκόνης σε μισό λίτρο ηλιέλαιο, σε θερμή μορφή), μπορεί να βοηθήσει τα πόδια γύρω από τους κιρσούς.
Ως λάδι για μασάζ (λάδι από έγχυση) βοηθά στους ρευματισμούς, αρθρίτιδα και λουμπάγκο.
Κοινές προφυλάξεις:
Οι σπόροι του τσίλι-καγιέν πιθανόν να είναι τοξικοί, γι’ αυτό αποφεύγονται, ώστε να αποφευχθεί το ενδεχόμενο γαστρεντερίτιδας.
Στην περίπτωση που χρησιμοποιηθεί κομπρέσα καγιέν, αυτή δεν πρέπει να παραμείνει σε επαφή με το δέρμα για πολλή ώρα, ιδιαίτερα αν το δέρμα έχει ευαισθησία.
Και το σημαντικότερο, μην αγγίξετε τα μάτια σας, μετά από επαφή με τα προϊόντα καγιέν!
Το καγιέν ως μπαχαρικό
Σε πολλές κουζίνες και πολλές συνταγές σε όλο τον κόσμο χρησιμοποιείται το πιπέρι καγιέν, και μάλιστα ακόμη και σε ζαχαροπλαστική. Λέγεται αλλιώς και Guinea spice καθώς “κατάγεται” από την γνωστή περιοχή.
photos pmsjsj https://pixabay.com, kurashov, https://pixabay.com
