Η Γερμανία βρίσκεται σήμερα μπροστά σε μια αλήθεια που η Ευρώπη προσπαθούσε χρόνια να στρογγυλέψει με ευγενικές λέξεις. Η μετανάστευση δεν είναι πια ένα θέμα αριθμών ή ανθρωπιστικών ισορροπιών. Είναι ζήτημα κοινωνικής συνοχής, ασφάλειας, ταυτότητας και δημογραφικού μέλλοντος. Και όσο οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μιλούν σαν να πρόκειται για τεχνικό πρόβλημα διαχείρισης, τόσο η πραγματικότητα γίνεται πιο σκληρή και πιο θυμωμένη.
Σε πολλές γερμανικές πόλεις έχουν διαμορφωθεί περιοχές που λειτουργούν σαν κλειστά σύμπαντα. Γειτονιές όπου η γλώσσα, οι κανόνες, η καθημερινή κουλτούρα και η κοινωνική ζωή δεν συνδέονται πια με τον κορμό της χώρας, αλλά με την κοινότητα προέλευσης. Αυτό που παλαιότερα περιγραφόταν ως «πολυπολιτισμικότητα» αρχίζει να μοιάζει ολοένα και περισσότερο με παράλληλες κοινωνίες. Όταν η ενσωμάτωση δεν προχωρά, η συγκέντρωση πληθυσμών δημιουργεί γκέτο. Και όταν δημιουργούνται γκέτο, δεν μιλάμε για ένταξη αλλά για διαχωρισμό.
Το πρόβλημα όμως γίνεται πιο επικίνδυνο όταν το διαδίκτυο μετατρέπεται σε εργαλείο πρόκλησης, προπαγάνδας και ψυχολογικού πολέμου. Σε πλατφόρμες όπως το TikTok κυκλοφορεί περιεχόμενο που δεν περιορίζεται σε επιδείξεις τρόπου ζωής ή σε «χιούμορ». Υπάρχουν βίντεο που παρουσιάζουν τη δημογραφική αύξηση μεταναστευτικών κοινοτήτων ως στρατηγική κατάκτησης. Η ιδέα ότι «θα κάνουμε πολλά παιδιά και θα πάρουμε τη χώρα από μέσα» δεν εμφανίζεται απλώς ως μια ακραία ατάκα. Παρουσιάζεται ως αφήγημα νίκης, ως θράσος, ως μήνυμα προς τη γερμανική κοινωνία ότι το μέλλον της θα καθοριστεί χωρίς τη συναίνεσή της.
Κάποιοι θα πουν ότι πρόκειται για μεμονωμένους χρήστες, για υπερβολές, για διαδικτυακή πόζα. Όμως η πολιτική έχει αποδείξει κάτι πολύ απλό. Δεν χρειάζεται ένα αφήγημα να είναι επίσημα οργανωμένο για να γίνει καταστροφικό. Αρκεί να διαδοθεί, να επαναληφθεί, να γίνει viral, να καθίσει στο μυαλό των ανθρώπων και να δηλητηριάσει την εμπιστοσύνη. Και όταν η εμπιστοσύνη πεθαίνει, η κοινωνία δεν συζητά πια. Σκληραίνει.
Από τη μία πλευρά, οι Γερμανοί πολίτες βλέπουν την καθημερινότητά τους να αλλάζει και νιώθουν ότι κανείς δεν τους ακούει. Νιώθουν ότι τους ζητούν να δείχνουν ανοχή, την ώρα που η ίδια η κοινωνία τους δοκιμάζεται. Από την άλλη πλευρά, μέσα στις μεταναστευτικές κοινότητες καλλιεργείται συχνά ένα αίσθημα ξεχωριστής ταυτότητας, όχι ως πλούτος αλλά ως όριο. Και όταν ορισμένοι επιλέγουν να επιδεικνύουν περιφρόνηση προς τη χώρα που τους φιλοξενεί, η ένταση γίνεται αναπόφευκτη.
Η Ευρώπη πληρώνει σήμερα το τίμημα μιας πολιτικής που μπέρδεψε την ανθρωπιά με την αφέλεια και τα δικαιώματα με την απουσία υποχρεώσεων. Η ενσωμάτωση δεν είναι ευχή. Είναι απαιτητική διαδικασία. Θέλει κανόνες, συνέπεια, απαιτήσεις, κοινή γλώσσα, κοινή παιδεία, κοινή αποδοχή του νόμου και σεβασμό προς τον τρόπο ζωής της χώρας υποδοχής. Όταν αυτό δεν επιβάλλεται καθαρά, τότε δεν έχουμε πολυπολιτισμική κοινωνία. Έχουμε κοινωνία που διαλύεται σε νησίδες.
Και αυτό δεν αφορά μόνο τη Γερμανία. Τα ίδια σημάδια τα βλέπει η Γαλλία, η Σουηδία, το Βέλγιο, η Ολλανδία. Η Ελλάδα, ως χώρα πρώτης γραμμής και ως χώρα που ήδη κουβαλά οικονομικές και δημογραφικές πληγές, δεν έχει την πολυτέλεια να κοιτάζει αλλού. Αν η Ευρώπη δεν καταλάβει ότι η μετανάστευση χωρίς πραγματική ενσωμάτωση οδηγεί σε σύγκρουση, τότε η σύγκρουση δεν θα έρθει ως έκρηξη. Θα έρθει ως καθημερινή φθορά, ως φόβος, ως αντιπαλότητα, ως κοινωνική κόπωση, ως πολιτική ριζοσπαστικοποίηση.
Το πιο ανησυχητικό δεν είναι ότι κάποιοι λένε στο TikTok προκλητικά λόγια. Το πιο ανησυχητικό είναι ότι η Ευρώπη δείχνει να μην έχει απάντηση. Και όταν μια ήπειρος δεν έχει απάντηση στο μέλλον της, τότε το μέλλον θα το γράψουν άλλοι.
Από την δημοσιογραφική ομάδα του Greek Radio Fl
photo Greek Radio FL
