Πριν από μερικούς μήνες η ιστοσελίδα μας, μέσα από έρευνα στα αρχεία της Σουηδικής βασιλικης βιβλιοθηκης που σχετίζεται με τις σχέσεις του Ελληνισμού με την Σουηδία, εντόπισε μια ιδιαίτερα συγκινητική ανθρώπινη ιστορία. Την περίπτωση ενός 13χρονου τότε μαθητή από την Αμμόχωστο που ταξίδεψε στο Γκέτεμποργκ το 1963 για χειρουργική επέμβαση με τη βοήθεια του Lions Club όπου και ανέπτυξε μια βαθιά φιλία με Σουηδική οικογένεια.
Λίγο καιρό μετά τη δημοσίευση του σχετικού υλικού, επικοινώνησε μαζί μας ο ίδιος ο πρωταγωνιστής της ιστορίας, ο κύριος Χαράλαμπος, ο οποίος μοιράστηκε στο Greek radio and news in Florida τις προσωπικές του αναμνήσεις από εκείνη την περίοδο. Τον συναντήσαμε και μας περιέγραψε με συγκίνηση την εμπειρία της νοσηλείας του στο Γκέτεμποργκ, τη φιλοξενία που έλαβε από τη σουηδική οικογένεια του φίλου του Yngve, τη φοίτησή του σε σχολείο στο Partille αλλά και τους δεσμούς που κράτησαν για δεκαετίες με την αγαπημένη του χώρα Σουηδία.
Πώς οργανώθηκε τότε το ταξίδι σας για την εγχείρηση;
Η βοήθεια οργανώθηκε μέσω του Lions Club. Πρώτα επήγα με τον πατέρα μου Λονδίνο. Ο πατέρας μου είχε φίλους στο Lions και τελικά βρέθηκε ένας πολύ καλός γιατρός στη Σουηδία και αποφασίστηκε να γίνει εκεί η επέμβαση. Έτσι πήγα πρώτη φορά στη Σουηδία σε ηλικία 13 χρονών για την εγχείρηση στο Γκέτεμποργκ. Θυμάμαι χαρακτηριστικά ότι ο πατέρας μου μού είπε πως την επόμενη μέρα θα κάναμε μια μικρή εγχείρηση. Τελικά κράτησε οκτώ ώρες. Όταν ξύπνησα ήταν δίπλα μου ο πατέρας μου και ένας Σουηδός φίλος, ο Yngve. Από τότε αναπτύξαμε μια μακροχρόνια φιλία.
Σε ποιο νοσοκομείο νοσηλευτήκατε;
Θυμάμαι ότι ήταν το Children’s Hospital στο Γκέτεμποργκ. Σαν όνειρο μου φαίνεται σήμερα.
Πώς σας φέρθηκαν στο νοσοκομείο;
Με πολλή αγάπη και επαγγελματισμό. Ερχόντουσαν άνθρωποι και μου έφερναν δώρα και παιχνίδια. Μια νοσοκόμα μάλιστα θυμάμαι χαρακτηριστικά μού αφιέρωσε στο ραδιόφωνο το τραγούδι «Τα παιδιά του Πειραιά». Μια άλλη φορά, όταν φοβήθηκα την ένεση και άρχισα να κλαίω, έκλαιγε και εκείνη μαζί μου. Μόνο αγάπη είδα τότε.
Πόσο καιρό μείνατε στη Σουηδία τότε;
Έμεινα μερικές μέρες στο νοσοκομείο και μετά θυμούμαι ότι πήγαμε σε ξενοδοχείο. Συνολικά έμεινα περίπου έναν μήνα.
Αναπτύξατε σχέσεις με Σουηδούς εκείνη την περίοδο;
Ναι. Ανέπτυξα πολλές φιλίες με την οικογένεια του Ίνγκβε Κράμπεργκ. Έμεναν στα προάστια του Γκέτεμποργκ, στο Sävedalen. Μάλιστα μετά τους βομβαρδισμούς της Τηλλυρίας το 1964, ο Ίνγκβε ανησύχησε για μένα και μου έστειλε εισιτήριο με το πρώτο εμπορικό πλοίο από τη Λεμεσό για να πάω ξανά στη Σουηδία. Το ταξίδι κράτησε περίπου 12 μέρες. Από εκεί πήγα και στη Φινλανδία και μετά ξανά στη Σουηδία. Πήγα για περίπου τρεις μήνες σε σχολείο στην περιοχή Partille κοντά στο Γκέτεμποργκ.
Τι σας έκανε εντύπωση στο σουηδικό σχολείο;
Μου έκανε μεγάλη εντύπωση ότι μας έπαιρνε το λεωφορείο μέσα από το δάσος και μας πήγαινε στο σχολείο δωρεάν. Θυμούμαι ότι μας έδιναν δωρεάν φαγητό: μήλα, τυρί και γάλα. Είδα για πρώτη φορά παγωμένο γάλα τότε. Επίσης μου έκανε εντύπωση ότι τα κορίτσια έκαναν ξυλογλυπτική και τα αγόρια μαγειρική. Ήταν κατι καινούργιο για εμένα.
Πώς ήταν οι καθηγητές;
Ήταν πολύ φιλικοί και έδειχναν κατανόηση. Θυμάμαι έναν καθηγητή που δίδασκε γαλλικά στα σουηδικά και μετά προσπαθούσε να μου τα εξηγήσει στα αγγλικά για να μπορέσω να καταλάβω.
Μάθατε καθόλου σουηδικά τότε;
Έμαθα κάποιες φράσεις. Θυμάμαι ακόμη τη φράση «tack så mycket».
Σας έλειψε η οικογένειά σας εκείνη την περίοδο;
Ναι. Μου έλειπαν πολύ οι δικοί μου και ένιωσα έντονη νοσταλγία.
Πώς επιστρέψατε στην Κύπρο;
Ο Ίνγκβε έστειλε τηλεγράφημα στον πατέρα μου και κανονίστηκε να επιστρέψω μέσω Αθήνας. Τότε δεν υπήρχαν κινητά τηλέφωνα. Οι γονείς μου πήγαιναν καθημερινά στο αεροδρόμιο Λευκωσίας για να δουν πότε θα φτάσω.Εγω έμεινα για λίγες ημέρες στην Αθήνα αλλά τελικά επέστρεψα.
Πώς σας υποδέχθηκαν οι φίλοι σας όταν επιστρέψατε στην Κύπρο;
Με πολλή αγάπη. Συνέχισα κανονικά το σχολείο στο Πρώτο Γυμνάσιο Αρρένων Αμμοχώστου.
Θυμάστε τους Σουηδούς ειρηνευτές στην Αμμόχωστο το 1964;
Ναι. Ήταν ευγενικοί άνθρωποι. Τότε πολλοί θεωρούσαν την Αμμόχωστο σχεδόν «σουηδική πόλη», λόγω της παρουσίας των Σουηδών στρατιωτών και των τουριστών.
Ξαναεπισκεφθήκατε τη Σουηδία αργότερα;
Ναι. Πήγα ξανά σε κρουαζιέρα στη Βαλτική και επισκέφθηκα τη Στοκχόλμη. Επίσης ταξίδεψα δύο φορές υπηρεσιακά όταν η Σουηδία είχε την προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τότε είδα ξανά τον φίλο μου τον Ίνγκβε.
Τι σημαίνει για εσάς σήμερα η Σουηδία;
Η Σουηδία βρίσκεται μέσα στην καρδιά μου.
