ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Είπαν Οι Φίλοι

January 26, 2022

EnglishGreek
greek-news-and-Radio-FL-logo

Η Ελληνική εφημερίδα και το Ελληνικό Ραδιόφωνο της Florida
The Greek Newspaper and the Greek Radio of Florida

EnglishGreek

Σε εκείνους που σκέπτονται πως η Ελλάδα σήμερα δεν έχει καμία σημασία ας μου επιτραπεί να πω ότι δεν θα μπορούσαν να κάνουν μεγαλύτερο λάθος. Η σημερινή, όπως και η παλιά Ελλάδα, έχει υψίστη σημασία για οποιονδήποτε ψάχνει να βρει τον εαυτό του.

Χένρυ Μίλλερ, 1891-1980, Αμερικανός συγγραφέας

Μέγας Αλέξανδρος

Μέγας Αλέξανδρος, Αλέξανδρος Γ’ ο Μακεδών, Μέγας Στρατηλάτης, Εκπολιτιστής, Οραματιστής

11 Dec, 2021

ΤΑ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΠΕΡΣΩΝ

Καταγωγή – εκπαίδευση

Ο Μέγας Αλέξανδρος, υπήρξε από τις σημαντικότερες μορφές της παγκόσμιας ιστορίας. Αναρίθμητοι τόμοι, άπειρο μελάνι, πλήθος κινηματογραφικών ταινιών αφιερώθηκαν για να παρουσιάσουν τη ζωή και το έργο του.

Γεννήθηκε στις 20 ή 21 Ιουλίου του 356 π.Χ. στην Πέλλα. Πατέρας του ήταν ο βασιλιάς της Μακεδονίας Φίλιππος Β΄, απόγονος του Ηρακλή και μητέρα του η Μυρτάλη, πριγκίπισσα των Μολοσσών της Ηπείρου, κόρη του βασιλιά Νεοπτόλεμου Β΄, από τον οίκο του Αχιλλέα. Ιέρεια στα μυστήρια της Σαμοθράκης, σε ηλικία δεκαεπτά ετών γνώρισε τον νεαρό, τότε, Φίλιππο που την ερωτεύτηκε και την παντρεύτηκε. Το όνομα Ολυμπιάδα της δόθηκε, σύμφωνα με την παράδοση, ύστερα από τη νίκη του Φιλίππου στους Ολυμπιακούς αγώνες του 356 π.Χ.

Από τον πατέρα του Φίλιππο ο Αλέξανδρος κληρονόμησε την οξεία αντίληψη, τις έξοχες πολιτικές και στρατιωτικές ικανότητες και την ταχύτητα των ενεργειών. Διέφερε, όμως, απ’ αυτόν στο ότι αποστρεφόταν τον δόλο για την εκπλήρωση των σκοπών του. Από τη μητέρα του Ολυμπιάδα κληρονόμησε την αγάπη για τη δόξα, την ισχυρή βούληση, τον πόθο του υπερφυσικού, τη μυστικοπάθεια και τα ισχυρά πάθη της ψυχής. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο ιστορικός Ulrich Wilcken, ο Αλέξανδρος ήταν ένα κράμα δαιμονικού πάθους, νηφάλιας διαύγειας και σωφροσύνης.

Ο νεαρός Αλέξανδρος, όπως ήταν φυσικό για τον γιο του βασιλιά της Μακεδονίας, είχε πολλούς παιδαγωγούς και δασκάλους, μεταξύ των οποίων  τον Λυσίμαχο τον Ακαρνάνα. Την ευθύνη, όμως, όλων αυτών είχε ο Λεωνίδας ο Μολοσσός, συγγενής της Ολυμπιάδας, άνθρωπος πολύ αυστηρός και πειθαρχημένος. Στην αυστηρή αγωγή του ο Αλέξανδρος όφειλε την εξαίρετη σωματική αντοχή, την επίδοση στην άθληση, τη μοναδική απλότητα και την αγάπη προς την κίνηση και την ενέργεια.

Κανένας, όμως, από τους παιδαγωγούς δεν επιτέλεσε τόσο μεγάλο έργο στην εκπαίδευση του Αλεξάνδρου, όσο ο Αριστοτέλης ο Σταγειρίτης. Σε ηλικία 13 ετών ο μεγάλος φιλόσοφος ανέλαβε, κατόπιν πρόσκλησής του από τον Φίλιππο, την εκπαίδευσή του. Ήταν ο άνθρωπος που του ενέπνευσε τον θαυμασμό και την αγάπη για το ελληνικό πνεύμα και πολιτισμό. Στον Αριστοτέλη ο Αλέξανδρος έδειχνε πάντα σεβασμό και ευγνωμοσύνη, λέγοντας, χαρακτηριστικά, πως στον πατέρα του οφείλει «το ζην» και στον δάσκαλό του το «ευ ζην». Πρότυπο στη ζωή και στο έργο ο Αλέξανδρος είχε τον Αχιλλέα, που τον θεωρούσε, από την γενιά της μητέρας του, ως μακρινό πρόγονο. Η Ιλιάδα, το προσφιλέστερό του ανάγνωσμα, τον ακολουθούσε πάντα στις εκστρατείες. Σε ηλικία 16 ετών, ως αντικαταστάτης του πατέρα του, που έλειπε σε εκστρατεία, κατέπνιξε την επανάσταση της θρακικής φυλής των Μαίδων, ενώ σε ηλικία 18 ετών, στη μάχη της Χαιρώνειας (338 π.Χ.), διοικητής των επιφανών Εταίρων, κατάφερε συντριπτικό χτύπημα στον  Ιερό Λόχο των Θηβαίων, συμβάλλοντας τα μέγιστα στη νίκη.

Βασιλιάς της Μακεδονίας. Στρατηγός αυτοκράτορας όλων των Ελλήνων

Σε ηλικία 20 ετών, μετά τη δολοφονία του πατέρα του το 336 π.Χ., έγινε βασιλιάς της Μακεδονίας. Χωρίς καθυστέρηση εξεστράτευσε εναντίον των πόλεων της Νότιας Ελλάδας, οι οποίες επαναστάτησαν, μόλις πληροφορήθηκαν τον θάνατο του Φιλίππου. Η είδηση, όμως, της εκστρατείας του Αλεξάνδρου εναντίον τους, τους ανάγκασε να δηλώσουν υποταγή. Σε συνέδριο που έγινε στην Κόρινθο όλων των ελληνικών πόλεων – πλην Λακεδαιμονίων – , ο Αλέξανδρος ανακηρύχθηκε Στρατηγός Αυτοκράτορας της Ελλάδας στον πόλεμο κατά των Περσών.

Η επόμενη εκστρατεία ήταν εναντίον των βαρβαρικών φυλών, που κατοικούσαν βόρεια της Μακεδονίας (335 π.Χ.). Αφού νίκησε τις φυλές αυτές, φθάνοντας ως τον Δούναβη, επέστρεψε στην Πέλλα. Απερίσπαστος, πλέον, άρχισε την προετοιμασία για τη μεγάλη εκστρατεία κατά των Περσών. Πληροφορία, όμως, ότι Θηβαίοι και Αθηναίοι επαναστάτησαν τον ανάγκασε να κινηθεί για δεύτερη φορά στη Νότιο Ελλάδα. Αφού κατέστειλε την ανταρσία των δύο πόλεων, επέστρεψε στη Μακεδονία και συμπλήρωσε τις ετοιμασίες του για την εκστρατεία κατά της Περσίας.

Η ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΠΕΡΣΩΝ

Την άνοιξη του 334 π.Χ., ο Αλέξανδρος, συγκροτώντας εκστρατευτικό σώμα, αποτελούμενο από 43.000 πεζούς, 5.500 ιππείς και 160 πολεμικά πλοία, ξεκίνησε την εκστρατεία κατά των Περσών, αφού άφησε για επίτροπό του στη Μακεδονία τον στρατηγό Αντίπατρο.

Διέβη τη Θράκη, έφθασε στον Ελλήσποντο και πέρασε στην Τροία, όπου επισκέφθηκε τον τάφο του Αχιλλέα. Στο μεταξύ, στις όχθες του Γρανικού ποταμού είχε συγκεντρωθεί ο περσικός στρατός έτοιμος να τον αντιμετωπίσει. Εκεί, έγινε η πρώτη μάχη μεταξύ των Μακεδόνων και των Περσών (22 Μαΐου 334 π.Χ.). Ο Αλέξανδρος, οδηγώντας τον στρατό του, πολέμησε στήθος προς στήθος με τους γενναιότερους πολεμιστές των Περσών, θέτοντας σε κίνδυνο την ίδια του τη ζωή. Οι Πέρσες, τελικά, μην δυνάμενοι ν’ αναχαιτίσουν την ορμή των Μακεδόνων, εγκατέλειψαν τον αγώνα και υποχώρησαν άτακτα. Αμέσως μετά, ο Αλέξανδρος προχώρησε νότια, απελευθέρωσε τις ελληνικές πόλεις της Μικράς Ασίας και τον χειμώνα του 334 π.Χ. έφθασε στην πόλη Γόρδιο, στις όχθες του Σαγγάριου ποταμού, όπου «έλυσε» με το σπαθί του τον περίφημο Γόρδιο Δεσμό.

Την άνοιξη του 333 π.Χ., βάδισε προς τα νότια, μπήκε στην Κιλικία, κυρίευσε την πόλη Ταρσό και συνέχισε την πορεία του προς τη Συρία, όπου συνάντησε για δεύτερη φορά τον περσικό στρατό κοντά στην πόλη Ισσό της Κιλικίας (12 Νοεμβρίου 333 π.Χ.). Ο Δαρείος παρέταξε 600.000 στρατό, ενώ ο Αλέξανδρος, περίπου, 30.000. Στη μάχη που ακολούθησε οι Πέρσες υπέστησαν, κυριολεκτικά, πανωλεθρία. Ο βασιλιάς Δαρείος κινδύνευσε και γλίτωσε μόνο με τη φυγή του. Στην Ισσό περιήλθαν στην κατοχή του Αλεξάνδρου πλούσια λάφυρα και αιχμαλώτισε την οικογένεια του Δαρείου, προς την οποία φέρθηκε ιδιαίτερα μεγαλόψυχα.

Ο Αλέξανδρος, αντί να συνεχίσει την καταδίωξη του αντιπάλου του, προχώρησε νότια και κατέλαβε, κατά σειρά, τη Φοινίκη, την Παλαιστίνη και την Αίγυπτο. Επισκέφθηκε στην έρημο το μαντείο του Άμμωνος Διός, όπου οι ιερείς τον χαιρέτισαν ως τον νέο Δία και στις ακτές της Αιγύπτου, κοντά στις εκβολές του Νείλου, όρισε να χτιστεί η περίφημη, όπως αποδείχτηκε στη συνέχεια, Αλεξάνδρεια.

Επιστρέφοντας από την Αίγυπτο στην Ασία συνάντησε στα Γαυγάμηλα, πέρα από τον Τίγρη ποταμό, νέο πολυάριθμο περσικό στρατό, αποτελούμενο, κατά τον Αρριανό, από 40.000 ιππείς, 1.000.000 πεζούς, 200 δρεπανηφόρα άρματα και 15 πολεμικούς ελέφαντες. Απέναντί του ο Αλέξανδρος παρέταξε, πάντα κατά τον Αρριανό, 7.000 ιππείς και 40.000 πεζούς. Η νίκη έστεψε τα όπλα των Μακεδόνων χάρη στο σχέδιο μάχης του Αλεξάνδρου (1 Οκτωβρίου 331 π.Χ). Ο Δαρείος σώθηκε και πάλι, αλλά δολοφονήθηκε από τον σατράπη της Βακτριανής Βήσσο. Ο περσικός στρατός καταστράφηκε, οι σπουδαιότερες πόλεις της Περσίας – Βαβυλώνα, Σούσα και Περσέπολη, όπου το ανάκτορο του Δαρείου – παραδόθηκαν στον Αλέξανδρο και ολόκληρη η Περσία κατακτήθηκε.

Ο Αλέξανδρος, όμως, δεν σταμάτησε στην Περσία. Προχώρησε προς τα ανατολικά για να υποτάξει τις φυλές που κατοικούσαν εκεί, προκειμένου να εξασφαλίσει το μεγάλο του βασίλειο από μελλοντικές επιθέσεις. Προσπέλασε τη Σογδιανή και τη Βακτριανή και το 327 π.Χ. μπήκε στις Ινδίες, όπου κατανίκησε τον βασιλιά Πώρο. Οι στρατιώτες του, όμως, κουρασμένοι από τις συνεχείς πορείες και μάχες αρνήθηκαν να προχωρήσουν. Αναγκάσθηκε τότε να ανακόψει τη νικηφόρα πορεία του προς Ανατολάς και να πάρει τον δρόμο της επιστροφής. Ένα μέρος του στρατού το έστειλε με πλοία στην Περσία, με επικεφαλής τον ναύαρχο Νέαρχο. Ο ίδιος με το υπόλοιπο στράτευμα πέρασε την έρημο Γεδρωσία, όπου η πείνα και η δίψα εξόντωσαν πολλούς στρατιώτες του, και επέστρεψε στα Σούσα.

Οι πολλές, όμως, διοικητικές φροντίδες, η καταπόνηση του σώματος και τελευταία ο θάνατος του πιο στενού του φίλου, Ηφαιστίωνα, έφθειραν την υγεία του. Ο Αλέξανδρος ασθένησε βαριά και στις 10 ή 11 Ιουνίου του 323 π.Χ. άφησε την τελευταία του πνοή στη Βαβυλώνα, σε ηλικία μόλις 32 ετών.

Μετά τον θάνατο του Αλεξάνδρου το απέραντο κράτος του διαμοιράστηκε μεταξύ των στρατηγών του. Μια νέα εποχή ανατέλλει, η Ελληνιστική, το τέλος της οποίας (30 μ.Χ.) ταυτίζεται με την πτώση του βασιλείου των Πτολεμαίων και την προσάρτηση της Αιγύπτου στην αναδυόμενη ρωμαϊκή αυτοκρατορία.

ΤΟ ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ

Η παρουσία του Μεγάλου Αλεξάνδρου σηματοδότησε «το τέλος μιας Παγκόσμιας Εποχής και την αρχή μιας Νεότερης» (Johann Gustav Droysen). Ο Αλέξανδρος με το ξίφος του άλλαξε τη μορφή του Κόσμου. Υπήρξε ο άνθρωπος των μεγάλων οραμάτων, αλλά και της ρεαλιστικής αντιμετώπισης των πραγμάτων. Ένας ιδανικός συνδυασμός σωματικής και πνευματικής ευρωστίας, ένα κράμα στρατιωτικής ιδιοφυΐας και πολιτικής μεγαλοφυΐας. Δημιούργησε ένα εκτεταμένο κράτος από την Αδριατική έως τον Ινδό ποταμό και από την Κασπία έως την Αίγυπτο, περιλαμβάνοντας ένα πλήθος λαών με διαφορετικές γλώσσες, θρησκείες, νοοτροπίες και παραδόσεις.

Είναι αυτός που κατάφερε να υλοποιήσει για πρώτη φορά την «Πανελλήνια Ιδέα». Μια ιδεολογία που διατυπώθηκε, αρχικά, από τον σοφιστή Γοργία τον Λεοντίνο, υποστηρίχτηκε, όμως, σθεναρά από τον Αθηναίο ρητοροδιδάσκαλο Ισοκράτη. Μια ιδεολογία που οραματιζόταν την ένωση και συστράτευση των Ελλήνων, υπό μια ισχυρή κεντρική εξουσία, με σκοπό την εκστρατεία εναντίον των Περσών για την απελευθέρωση των ελληνικών πόλεων της Μικράς Ασίας. Ανάμεσα από ποικίλες διαλέκτους που οι Έλληνες μιλούσαν την περίοδο της κλασικής αρχαιότητας, δημιουργήθηκε, για πρώτη φορά, μια κοινή διάλεκτος, η «Ελληνιστική Κοινή», η οποία συνδύαζε στοιχεία των βασικών διαλέκτων της αρχαίας ελληνικής γλώσσας (αττική, δωρική, ιωνική και αιολική) και αποτέλεσε τον προπομπό της δημοτικής γλώσσας που ομιλείται σήμερα στην Ελλάδα.

Πριν από τα Αλεξανδρινά χρόνια ο ελληνικός πολιτισμός ουσιαστικά περιοριζόταν στους Έλληνες. Ο Μέγας Αλέξανδρος αλλάζοντας τη ροή της ιστορίας, μετέτρεψε τον Ελληνισμό σε μια τεράστια υπερεθνική πολιτιστική δύναμη. Η ελληνική γλώσσα εξαπλώθηκε σε μια έκταση 5.2 εκατ. τετραγωνικών χιλιομέτρων, από την Αίγυπτο μέχρι την Ινδία, και έγινε διεθνής (lingua franca). Αποτέλεσε την κύρια γλώσσα εκμάθησης και το βασικό εργαλείο επικοινωνίας και συναλλαγών ανάμεσα σε εκατοντάδες διαφορετικές εθνοτικές ομάδες. Σ’ αυτήν γράφηκαν τα Ευαγγέλια και οι Επιστολές των Αποστόλων και σ’ αυτήν μεταφράστηκε, αργότερα, η Παλαιά Διαθήκη.

Η εξάπλωση της ελληνικής γλώσσας σε όλα τα μήκη και πλάτη της υφηλίου, καθώς και ο συγχρωτισμός του ελληνικού πολιτισμού με ξένους γίνεται μοχλός ανάπτυξης της ανθρώπινης ανάγκης για μια αληθινή πνευματική ενότητα ανάμεσα στους ανθρώπους που υπερβαίνει την εθνική. Έτσι, οι παραδοσιακές πολυθεϊκές θρησκείες εκφυλίζονται, οι επιστήμες αποκαθηλώνουν τους θεούς από παραδοσιακά τους πεδία, όπως οι φυσικές καταστροφές και η κίνηση των πλανητών και προετοιμάζεται ο δρόμος για την άνοδο και διάδοση του Χριστιανισμού. Ο Αλέξανδρος, εξακολουθώντας να λατρεύει τους Έλληνες θεούς, κατανόησε, εγκαίρως, την αξία της ανεξιθρησκίας, επιτρέποντας στον καθένα να πιστεύει σε όποιον θεό θέλει.

Δημιουργούνται για τους Έλληνες νέες βιοτικές και οικονομικές ευκαιρίες, εφάμιλλες με αυτές που προέκυψαν από την ανακάλυψη του λεγόμενου Νέου Κόσμου τον 16ο αιώνα. Ο Αλέξανδρος, όντας ρεαλιστής, κατανοεί ότι οι ανταλλαγές είναι η ασφαλέστερη εγγύηση για την ενοποίηση της αυτοκρατορίας. Ανταλλαγές προϊόντων ανάμεσα σε απομακρυσμένες περιοχές και, κυρίως, ανταλλαγές ανθρώπων, οι οποίες διευκολύνονται από διάνοιξη δρόμων, διωρύγων και κατασκευή λιμανιών. Το εμπόριο, πλέον,  διεθνοποιείται και διευκολύνεται από την υιοθέτηση κοινού νομίσματος, του Μακεδονικού, που αντικαθιστά, σταδιακά, στην Ασία τα περσικά δύσχρηστα νομίσματα, τους Δαρεικούς. Τη σπουδαιότητα καθιέρωσης ενιαίου νομίσματος μεταξύ διαφορετικών λαών, που υιοθετήθηκε για πρώτη φορά στην παγκόσμια ιστορία, μπορεί κανείς εύκολα να εικάσει. Η ανάπτυξη αυτή οδήγησε στη μετανάστευση πολλών Ελλήνων στην Ασία για πάντα, γεγονός που οδήγησε στην αντιμετώπιση του δημογραφικού και οικονομικού προβλήματος των πόλεων-κρατών της κυρίως Ελλάδας.

Δημιουργείται στην  απέραντη Μέση Ανατολή, Αφρική και Ασία το πρώτο στην ιστορία κίνημα Φιλελληνισμού. Βασιλείς της ελληνιστικής αυτοκρατορίας της Παρθίας ανέγραφαν στα νομίσματα που εξέδιδαν τον χαρακτηρισμό «Φιλέλλην». Ακόμα και σήμερα, στις ορεινές περιοχές του Αφγανιστάν και του Πακιστάν, πολλοί καυχώνται ότι είναι απόγονοι του Αλεξάνδρου, όπως η φυλή των Καλάς στις κορυφές της οροσειράς Τσιτράλ, οι Χούνζα και οι Πατάν.

Στο εκστρατευτικό σώμα του Μ. Αλέξανδρου, εκτός από το προσωπικό του επιτελείο, τον στρατό, το ναυτικό και τη διπλωματική υπηρεσία, συμμετείχε  ένας μεγάλος αριθμός επιστημόνων (φιλόσοφοι, ιστορικοί, γεωγράφοι, αρχιτέκτονες, μηχανικοί, μεταλλευτές), ποιητών, καλλιτεχνών (ζωγράφοι, γλύπτες, κωμικοί, τραγωδοί, κιθαρωδοί, αυλητές, θαυματοποιοί, ορχηστές), ιστορικών, γεωγράφων, βοτανολόγων και αστρονόμων. Στο Σουδάν αναζητείται η αιτία των πλημμυρών του Νείλου, και στον περίπλου, από το δέλτα του Ινδού ως τον Τίγρη και τον Ευφράτη ποταμό, μελετώνται, για πρώτη φορά, ο άνθρωπος, η φύση, τα ζώα και τα φυτά των άγνωστων αυτών χωρών.

Η παραμονή του στην Ινδία, αν και σύντομη, επηρέασε βαθύτατα την ινδική θρησκεία και τέχνη. Έτσι, ενώ ανέκαθεν η αντίληψη των ινδικών θεοτήτων και του Βούδα ήταν ανεικονική και απαγορευόταν η παράστασή τους με οποιαδήποτε μορφή, μετά τη γνωριμία των Ινδών με την αρχαία ελληνική τέχνη, οι θεοί τους εικονίζονται ολόσωμοι. Ο Βούδας, π.χ., παριστάνεται ως Απόλλων, ντυμένος με ελληνική ενδυμασία. Οι ίδιες επιρροές παρατηρούνται και στην ινδική ποίηση και αστρονομία.

Δεν μεταφέρθηκε, όμως, μόνον ο ελληνικός πολιτισμός στα πέρατα του τότε γνωστού κόσμου. Εμπλουτίστηκε και η ελληνική σκέψη και επιστήμη με τις εμπειρίες που αποκτήθηκαν στο μακρινό ταξίδι. Στη μετά Αλέξανδρο εποχή, Έλληνες επιστήμονες αποκτούν ένα νέο, ευρύτατο πεδίο δράσης. Έρχονται σε επαφή με καινούργιες ιδέες που έχουν αναπτυχθεί από άλλους πολιτισμούς, τις αξιοποιούν, τις συνδυάζουν με τις δικές τους γνώσεις και καταλήγουν, έτσι, σε μερικά από τα μεγαλύτερα διανοητικά επιτεύγματα στην ιστορία. Ο αστρονόμος Αρίσταρχος (310-230 π.Χ.), για παράδειγμα, ήταν ο πρώτος άνθρωπος που συνειδητοποίησε ότι η γη περιστρέφεται γύρω από τον ήλιο, 1.800 χρόνια πριν από τον Κοπέρνικο. Ο γεωγράφος Ίππαρχος (190–120 π.Χ.), χρησιμοποιώντας αστρονομικές παρατηρήσεις των Βαβυλωνίων, ανακαλύπτει την μετάπτωση των Ισημεριών, ενώ ο Ερατοσθένης (276–194 π.Χ.), διαπιστώνει ότι η γη είναι σφαιρική και καταφέρνει να μετρήσει την περιφέρειά της με θαυμαστή, για τα δεδομένα της εποχής, ακρίβεια. Μεταξύ του 150 π.Χ. και του 100 π.Χ. κατασκευάζεται και ο μηχανισμός των Αντικυθήρων, ο οποίος πρόκειται για τον αρχαιότερο γνωστό αναλογικό υπολογιστή της ανθρωπότητας.

Το Μουσείο και η Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, τα οποία υπολογίζεται ότι διέθεταν περίπου 500.000 παπύρους, οι βιβλιοθήκες της Αντιόχειας και της Περγάμου, δεν υπήρξαν απλά χώροι διαφύλαξης της συσσωρευμένης αυτής γνώσης, αλλά και αναπαραγωγής και διάδοσης. Σύμφωνα με σύγχρονους μελετητές, το Μουσείο της Αλεξάνδρειας αποτέλεσε το πρώτο οργανωμένο πανεπιστήμιο και ερευνητικό κέντρο της ανθρωπότητας. Οι μελετητές στις βιβλιοθήκες αυτές συνέλεξαν, καταλογογράφησαν, επιθεώρησαν και αναπαρήγαγαν όλα τα σωζόμενα πνευματικά έργα της κλασικής αρχαιότητας, δημιουργώντας το πνευματικό υπόστρωμα πάνω στο οποίο θα οικοδομηθεί, χρόνια μετά, η Αναγέννηση. Στη διάρκειά της, εξάλλου, υιοθετήθηκε η επιστημονική μέθοδος έρευνας φαινομένων που αναπτύχθηκε την ελληνιστική περίοδο, καθώς, επίσης, και ο φιλελευθερισμός, όσον αφορά τη διάθεση και διάδοση της γνώσης.

Πνευματικό σταθμό στην πορεία του ευρωπαϊκού πολιτισμού αποτελεί, επίσης, και η στροφή των τεχνών, από τον ιδεαλισμό της κλασικής περιόδου, στον ρεαλισμό και την απεικόνιση του συναισθήματος (πάθος) και του χαρακτήρα (ήθος). Ανάμεσα στα περίφημα έργα τέχνης της ελληνιστικής περιόδου συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων, οι ζωφόροι του Βωμού της Περγάμου, η Νίκη της Σαμοθράκης, η Αφροδίτη της Μήλου, ο Απόλλωνας του Μπελβερέντε και το Σύμπλεγμα του Λαοκόοντος, το οποίο αναγνωρίζεται σήμερα ως χαρακτηριστικό ύφους «μπαρόκ», προερχόμενο από την ελληνική Μικρά Ασία γύρω στο 200 π.Χ.

Αλλά και στην Ελλάδα σημειώθηκε μια αθρόα συρροή γνώσεων, ειδικά στους τομείς της ιατρικής, της φιλοσοφίας και της θρησκείας. Όταν μάλιστα, όπως λέγεται, ρώτησε ο Αλέξανδρος τον δάσκαλό του, τον Αριστοτέλη, τι θα ήθελε να του φέρει από την Ασία, εκείνος ζήτησε έναν Ινδό φιλόσοφο. Οι σχέσεις, έκτοτε, της Ελλάδας με τη μακρινή αυτή χώρα υπήρξαν σταθερές και αδιάκοπες. Στα ινδικά σύνορα ιδρύονται κρατίδια που εξασφαλίζουν τη μόνιμη επικοινωνία του ελληνικού κόσμου με την Ινδία, αλλά και την Κίνα. Ινδοί βασιλείς νυμφεύονται Ελληνίδες, οργανώνουν τα κράτη τους με τον μακεδονικό τρόπο και γράφουν τους νόμους τους και στα ελληνικά. Ανάλογες επιδράσεις συμβαίνουν και σε άλλες περιοχές, όπως, τη Συρία, την Περσία, την Αρμενία, τη Β. Αφρική.

Τεράστια προσφορά του Αλεξάνδρου στον πολιτισμό είναι η ίδρυση πάνω από 70 πόλεων μεταξύ των ακτών της Μεσογείου και των Ινδιών. Στις πόλεις αυτές εγκαταστάθηκαν, αρχικά, Έλληνες στρατιώτες. Γρήγορα, όμως, έγιναν πόλος έλξης και για πολλούς άλλους Έλληνες από την Ελλάδα και τη Μικρά Ασία. Οι πόλεις αυτές, με το πέρασμα του χρόνου, μεταβλήθηκαν σε οικονομικές και πολιτιστικές κυψέλες του ελληνισμού, όπου άνθησαν η ελληνική παιδεία και γλώσσα, καθώς και ο ελληνικός τρόπος ζωής. Για πρώτη φορά ο ελληνικός πολιτισμός απλώνεται στα βάθη της Ανατολής και ο απόηχος της κληρονομιάς που άφησε ο Αλέξανδρος στις περιοχές αυτές κρατά μέχρι σήμερα. Στις πόλεις της Ασίας οργανώνει γυμναστικούς, μουσικούς και θεατρικούς αγώνες μεταλαμπαδεύοντας τις αξίες της ευγενούς άμιλλας, του ευγενούς πνεύματος.

Ο Αλέξανδρος κατανόησε ότι, για να κυβερνηθεί αυτό το κράτος, έπρεπε να εφαρμοστεί μια πολιτική που θα γινόταν αποδεκτή από τους λαούς, γεγονός που προϋπέθετε τη συμφιλίωση Περσών και Ελλήνων. Η αρχή της νέας πολιτικής γίνεται από τον στρατό. Ενέταξε σ’ αυτόν νεαρούς Πέρσες, αφού πρώτα εκπαιδεύτηκαν στη μακεδονική πολεμική τακτική και στα ελληνικά γράμματα. Διατήρησε τη διοικητική διαίρεση της περσικής αυτοκρατορίας, υιοθετώντας και ορισμένα από τα έθιμα της περσικής αυλής. Τοποθέτησε σε διοικητικές θέσεις Πέρσες και δεν δίστασε να εμπιστευθεί τη σατραπεία της Καρίας σε γυναίκα, την Άδα, σεβόμενος την ικανότητά της και την ηλικία της.

Ο Αλέξανδρος δεν επιδιώκει να μεταβάλει τους λαούς της Ασίας σε Έλληνες, αλλά να τους αναμείξει σ’ ένα αρμονικό σύνολο, όπου ο καθένας θα είχε τη θέση του. Ο καλύτερος τρόπος για να πετύχει το σχέδιο είναι οι μικτοί γάμοι. Ο Αλέξανδρος δίνει το παράδειγμα. Νυμφεύεται, αρχικά, τη Ρωξάνη, τη θυγατέρα ενός ευγενή από τη Βακτριανή, το σημερινό Αφγανιστάν, από την οποία απέκτησε και διάδοχο, τον Αλέξανδρο τον Δ΄. Στη συνέχεια, κατά το έθιμο των Μακεδόνων βασιλέων, νυμφεύεται τη Στατείρα Β΄ ή Βαρσίνη, κόρη του Δαρείου του Γ΄ και την Παρισάτιδα, κόρη του Αρταξέρξη Γ΄ του Ώχου. Μέσα σε μια ημέρα, όταν ο στρατός επιστρέφει από την Ινδία, οι περισσότεροι στρατηγοί του και 10.000 στρατιώτες νυμφεύονται Περσίδες σε μια λαμπρή τελετή. Συγχρόνως, οργανώνει τη διδασκαλία των ελληνικών για 40.000 παιδιά της Περσίας.

Ο Αλέξανδρος ο Μέγας, όπως οι Ρωμαίοι πρώτοι τον χαρακτήρισαν, στον ελάχιστο χρόνο βασιλείας του – μόλις δωδεκάμισι χρόνια  – κατόρθωσε να επιφέρει ριζικούς νεωτερισμούς, οι οποίοι επηρέασαν την πορεία της ιστορίας. Θεμελιώνει ένα νέο συγκεντρωτικό πολίτευμα, διαδίδει τον ελληνικό τρόπο ζωής στην Αίγυπτο και την Ασία, εγκαινιάζει μια αντιρατσιστική πολιτική, καταργώντας τη διάκριση μεταξύ Ελλήνων και βαρβάρων, σε αντίθεση με τις απόψεις του διδασκάλου του Αριστοτέλη, αναγνωρίζει την ισότητα όλων των λαών και καθιερώνει την ανεξιθρησκία. Είναι ο πρώτος κοσμοπολίτης στην ιστορία που εγκαινίασε μια νέα εποχή όπου τίποτα δεν θα μπορούσε πλέον να είναι όπως πριν. Οραματίστηκε, ίδρυσε και εφάρμοσε το πρώτο πολυπολιτιστικό κίνημα στον κόσμο, με μικτούς γάμους, με σύνθεση των πολιτισμών, με ανταλλαγή των εθίμων, με ανοχή για τους άλλους πολιτισμούς και θρησκείες, με κοινοτυπική χρήση ενδυμασίας και καθημερινότητας. Έστω κι αν δεν κατάφερε να συγχωνεύσει τις φυλές του τότε γνωστού κόσμου, μπόρεσε να ξεπεράσει τα εθνικά όρια, διακηρύσσοντας την ενότητα και ισότητα των ανθρώπων. Στον όρκο που εκφώνησε το 324 π. Χ. στην Ώπη της Ασίας, ενώπιον του στρατού του, ο Αλέξανδρος απέρριψε τον διαχωρισμό «Ελλήνων και Βαρβάρων». Οραματίστηκε ένα κόσμο χωρίς εθνικές διακρίσεις, χωρίς διακρίσεις ανάμεσα σε ελεύθερους πολίτες και σκλάβους, κάτω φυσικά από την ομπρέλα της μοναρχίας. Έναν κόσμο ενιαίο, με ενιαία ερμηνεία των φαινομένων, ενιαίο διοικητικό σύστημα, ενιαίο νόμισμα. Θα έπαιρνε πολύ περισσότερα χρόνια στους Ρωμαίους που ακολούθησαν, δημιουργώντας κι αυτοί, κατά το πρότυπο του Αλεξάνδρου, μια τεράστια αυτοκρατορία, να επιτύχουν κάτι αντίστοιχο.

Ο Μέγας Αλέξανδρος έριξε τα τείχη που χώριζαν την Ευρώπη από την Ασία κι  έκανε την Ελλάδα να ταυτιστεί με την τότε Οικουμένη. Αμέσως μετά το θάνατό του έγινε μυθικό πρόσωπο, από την Ινδία μέχρι τον Ατλαντικό, ακολουθώντας διαφορετικά πρότυπα σε κάθε λαό. Οι Πέρσες φαντάστηκαν ότι ήταν γιος του Δαρείου, ενώ στην Αίγυπτο ότι ήταν γιος του Νεκτανεβώ, του τελευταίου βασιλιά της Αιγύπτου. Στην Αραβοπερσική παράδοση ο Αλέξανδρος ονομάζεται Σικαντέρ στα περσικά και Ισκαντάρ στα αραβικά και έχει την προσωνυμία «Δίκερως», λόγω της εμφάνισής του σε νομίσματα με κέρατα κριού, κατά το αιγυπτιακό πρότυπο, αφού θεωρούνταν γιός του Άμμωνα. Με το όνομα Δίκερως αναφέρεται και στο Κοράνι καθώς και ότι ταξίδεψε ως το μέρος όπου δύει ο Ήλιος. Οι Βυζαντινοί τον είχαν φανταστεί ως άγιο και ασκητή που είχε ιδρύσει μοναστήρια στην έρημο, ενώ σε κρητικό τραγούδι παρουσιάζεται να έχει ενώσει την Μαύρη Θάλασσα με τη Μεσόγειο ανοίγοντας τον Βόσπορο. Πολύ διαδεδομένη, επίσης, ήταν η παράδοση που παρουσιάζει τη γοργόνα ως αδερφή του Αλεξάνδρου να ρωτά τους ναυτικούς αν «ζει ο βασιλιάς Αλέξανδρος» και να δέχεται ως απάντηση μόνο το «ζη και βασιλεύει». Τέλος, στην τουρκοκρατία τον 18ο αιώνα δημοφιλές ανάγνωσμα ήταν η «Φυλλάδα του Μεγαλέξαντρου». Η ζωή και το έργο του γίνονται θέματα που εμπνέουν γλύπτες, ζωγράφους, χαράκτες, μεγάλους καλλιτέχνες του Μεσαίωνα και των επόμενων εποχών.

Αναμφίλεκτα, ο ευρωπαϊκός πολιτισμός, αποτελεί ιστορική συνέχεια του λεγόμενου ελληνορωμαϊκού πολιτισμού. Δεν πρέπει, όμως, να λησμονείται ότι ο πολιτισμός αυτός ήταν, στο μεγαλύτερο μέρος του, αποτέλεσμα του στρατιωτικού, πολιτικού και εκπολιτιστικού έργου του Μεγάλου Αλεξάνδρου, χωρίς τον οποίο δεν θα υπήρχε ούτε ελληνιστικός, ούτε ρωμαϊκός και κατά συνέπεια, ευρωπαϊκός πολιτισμός. Και αυτό γιατί η προσωπικότητα και το έργο του Μ. Αλεξάνδρου επηρέασαν αποφασιστικά τις ιστορικές τύχες, όχι μόνο της Ελληνικής Ανατολής, με τον εξελληνισμό των λαών της, αλλά, και αυτής της ίδιας της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας.

Την προσωπικότητα αυτού του άνδρα, που είναι ο μοναδικός πολεμιστής και στρατηλάτης στην ιστορία που δεν ηττήθηκε ποτέ, σε καμία μάχη, σκιαγράφησε με τον καλύτερο τρόπο, πριν από 2.000 περίπου χρόνια, ο ιστορικός Αρριανός (95μ.Χ-175μ.Χ). Γράφει: «Ο Αλέξανδρος… έζησε τριάντα δύο χρόνια και οκτώ μήνες. Βασίλεψε δώδεκα χρόνια και οκτώ μήνες. Ξεχώριζε για τη φυσική ωραιότητα, την εργατικότητα, την εξυπνάδα, τη γενναιότητα, την ευσέβειά του, την αγάπη που έτρεφε για τις τιμές και την περιφρόνηση που έδειχνε στους κινδύνους. Εγκρατέστατος στις σωματικές απολαύσεις, ήταν ιδιαίτερα άπληστος για τους επαίνους. Μπορούσε να διακρίνει το σωστό, όταν ακόμη δεν είχε στοιχεία, αλλά και να βγάζει συμπεράσματα από τα γεγονότα που παρατηρούσε. Ήταν εξαίρετος στρατηγός˙ μπορούσε θαυμάσια να παρατάξει τη στρατιά του, να την εξοπλίσει και να την οργανώσει. Η παλικαριά του τον βοηθούσε να εξυψώνει το ηθικό των στρατιωτών του, να τους εμπνέει εμπιστοσύνη και με την αφοβία του να εξαφανίζει τους δικούς τους φόβους. Σεβόταν ιδιαίτερα τις συνθήκες και ήταν αδιάφθορος». Αρριανός, Αλεξάνδρου Ανάβασις, Ζ, 28 (Μετ. Δ. Μόσχου).

 

 

Τα άρθρα που δημοσιεύουμε δεν απηχούν αναγκαστικά τις απόψεις μας και δεν δεσμεύουν παρά τους συγγραφείς τους. Η δημοσίευσή τους έχει να κάνει όχι με το αν συμφωνούμε με τις θέσεις που υιοθετούν, αλλά με το αν τα κρίνουμε ενδιαφέροντα για τους αναγνώστες μας.

Ακολουθήστε μας στο Facebook @grnewsradiofl

Ακολουθήστε μας στο Twitter @grnewsradiofl

 

Copyright 2021 Businessrise Group.  All rights reserved. Απαγορεύται ρητώς η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή ή αναδιανομή μέρους ή όλου του υλικού του ιστοχώρου χωρίς τις κάτωθι προυποθέσεις: Θα υπάρχει ενεργός σύνδεσμος προς το άρθρο ή την σελίδα. Ο ενεργός σύνδεσμος θα πρέπει να είναι do follow Όταν τα κείμενα υπογράφονται από συντάκτες, τότε θα πρέπει να περιλαμβάνεται το όνομα του συντάκτη και ο ενεργός σύνδεσμος που οδηγεί στο προφίλ του Το κείμενο δεν πρέπει να αλλοιώνεται σε καμία περίπτωση ή αν αυτό κρίνεται απαραίτητο να συμβεί, τότε θα πρέπει να είναι ξεκάθαρο στον αναγνώστη ποιο είναι το πρωτότυπο κείμενο και ποιες είναι οι προσθήκες ή οι αλλαγές. αν δεν πληρούνται αυτές οι προυποθέσεις, τότε το νομικό τμήμα μας θα προβεί σε καταγγελία DMCA, χωρίς ειδοποίηση, και θα προβεί σε όλες τις απαιτούμενες νομικές ενέργειες.

Άλλα Άρθρα

Οι πράκτορες της Συνοριοφυλακής έκλεισαν τη χρονιά με έναν ακόμη μήνα με ρεκόρ συλλήψεων παρανόμων μεταναστών.

Οι πράκτορες της Συνοριοφυλακής έκλεισαν τη χρονιά με έναν ακόμη μήνα με ρεκόρ συλλήψεων παρανόμων μεταναστών.

Περισσότεροι από 170.000 παράνομοι μετανάστες συνελήφθησαν από πράκτορες της Συνοριοφυλακής κατά μήκος των συνόρων ΗΠΑ-Μεξικού τον Δεκέμβριο του 2021, ανεβάζοντας το σύνολο για το ημερολογιακό έτος κοντά σε 1,9 εκατομμύρια, σύμφωνα με στοιχεία της Υπηρεσίας Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων (CBP).

33 Ιστορίες για το 1821

33 Ιστορίες για το 1821

Άλλο ένα συλλογικό βιβλίο για τον ένδοξο ξεσηκωμό του 1821 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Gema με τη συμμετοχή από 33 σύγχρονους και καταξιωμένους συγγραφείς. 33 ιστορικά διηγήματα που φανερώνουν πράξεις προσώπων -αγωνιστών και απλών ανθρώπων- που συνιστούν μια ιστορία ολοκληρώνοντας εκείνες τις πτυχές του απελευθερωτικού αγώνα από τον τουρκικό ζυγό.

«Φυσικές Καταστροφές και ληξιπρόθεσμες οφειλές, επίκεντρο της συνάντησης του Γ.Γ. Εσωτερικών & Οργάνωσης Μιχάλη Σταυριανουδάκη με τον Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας»

«Φυσικές Καταστροφές και ληξιπρόθεσμες οφειλές, επίκεντρο της συνάντησης του Γ.Γ. Εσωτερικών & Οργάνωσης Μιχάλη Σταυριανουδάκη με τον Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας»

Συνάντηση πραγματοποίησε ο Γενικός Γραμματέας Εσωτερικών και Οργάνωσης του Υπουργείου Εσωτερικών κ. Μιχάλης Σταυριανουδάκης με τον Περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδος κ. Νεκτάριο Φαρμάκη και τον αντιπεριφερειάρχη κ. Τάκη Παπαδόπουλο.