1. Κύριε Αρβανίτη, θα θέλαμε καταρχάς να μας πείτε λίγα λόγια για τις δράσεις που έχετε αναλάβει τόσο στο πλαίσιο του ρόλου σας ως Αντιπροέδρου της Ομάδας Τhe Left, όσο και ως Μέλος Επιτροπών του Ευρωκοινοβουλίου
Ως Αντιπρόεδρος της The Left και μέλος των επιτροπών LIBE και EMPL, η δράση μου επικεντρώνεται στο κράτος δικαίου, τα εργασιακά δικαιώματα και τη δημοκρατική λογοδοσία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Στο επίπεδο της ομάδας της Αριστεράς, εργαζόμαστε συλλογικά για μια πιο δίκαιη και κοινωνική Ευρώπη, ενισχύοντας τη φωνή των πολιτών και προστατεύοντας τα θεμελιώδη δικαιώματα. Παρά τις αντικρουόμενες προτεραιότητες μεταξύ των κρατών-μελών, επιλέγουμε να ξεπερνάμε τις δυσκολίες, χτίζοντας συμμαχίες που υπηρετούν την κοινωνική πλειοψηφία και τη δημοκρατία, σε συνεργασία με όλες τις πολιτικές δυνάμεις του δημοκρατικού τόξου.
Στην Επιτροπή Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (LIBE), έχω αναλάβει πρωτοβουλίες για ζητήματα κράτους δικαίου, όπως οι υποκλοπές και η ελευθερία του Τύπου, φέρνοντας αυτά τα ζητήματα στο ευρωπαϊκό επίπεδο μέσα από παρεμβάσεις και κοινοβουλευτικό έλεγχο. Παράλληλα, προώθησα την υπόθεση του εγκλήματος στα Τέμπη, αναδεικνύοντάς την ως ζήτημα ευρωπαϊκής ευθύνης και ασφάλειας.
Στην Επιτροπή Απασχόλησης Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων (EMPL), η δουλειά μου επικεντρώνεται στην ενίσχυση των εργασιακών δικαιωμάτων, στην προώθηση αξιοπρεπών συνθηκών εργασίας και ασφάλειας στην εργασία και στη στήριξη των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.
Ιδιαίτερα σημαντικός είναι και ο ρόλος μου ως εισηγητής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Ετήσια Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το κράτος δικαίου του 2025, όπου έχω την ευθύνη της διαμόρφωσης των προτάσεων του Κοινοβουλίου για την κατάσταση της δημοκρατίας στα κράτη-μέλη, με έμφαση στην ελευθερία των ΜΜΕ, τη διαφάνεια και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
2. Πιστεύετε ότι θα αναληφθούν πρωτοβουλίες από την Ε.Ε. ώστε να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη των Ευρωπαίων πολιτών στους θεσμούς της; Ποιες θα μπορούσε να είναι αυτές;
Η εμπιστοσύνη των πολιτών στους ευρωπαϊκούς θεσμούς έχει κλονιστεί, και όχι τυχαία. Κλονίστηκε, γιατί οι πολίτες βλέπουν καθημερινά μια ΕΕ που λειτουργεί για λογαριασμό των συμφερόντων των λίγων, εις βάρος της ευημερίας των πολιτών.
Βλέπουν τα ευρωπαϊκά κονδύλια να κατευθύνονται στους εξοπλισμούς αντί στα νοσοκομεία και τα σχολεία, τη στέγη, ειδικά στην Ελλάδα, να “καταπίνει” το εισόδημά τους. Με όλα αυτά, η νέα γενιά δεν βλέπει προοπτική.
Η Δεξιά ηγεσία της ΕΕ παρουσιάζει τη στρατιωτικοποίηση της ευρωπαϊκής οικονομίας ως αναγκαιότητα, ενώ στην πραγματικότητα είναι η διέξοδος που αναζητεί το ευρωπαϊκό κεφάλαιο, για να αντιμετωπίσει την οικονομική ύφεση. Η ίδια ηγεσία κρατά την Ένωση ουραγό των Ηνωμένων Πολιτειών στο ΝΑΤΟ χωρίς να αναλαμβάνει καμιά πρωτοβουλία υπέρ της ειρήνης. Ηθικά απούσα και συνένοχη στη γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα, στην Ουκρανία ακολούθησε την Ουάσιγκτον χωρίς να ηγηθεί, στις εμπορικές συγκρούσεις με τον Τραμπ βρέθηκε εκτεθειμένη και ανέτοιμη. Αυτό δεν είναι συμπεριφορά γεωπολιτικού παράγοντα, που θα εμπνεύσει εμπιστοσύνη στους πολίτες του.
Επιπλέον, επιβάλλει με το ζόρι τη συμφωνία με τις χώρες Mercosur – παρακάμπτοντας πραξικοπηματικά την ψήφο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και χωρίς να περιμένει τη δικαστική απόφαση — ανοίγοντας τον δρόμο για να πλημμυρίσει η ευρωπαϊκή αγορά με φθηνά αγροτικά προϊόντα παραγόμενα με εντελώς διαφορετικά πρότυπα και συνθήκες εργασίας, βλάπτοντας άμεσα τους αγρότες της Ελλάδας και της υπόλοιπης Ευρώπης.
Για να ανακτήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση την εμπιστοσύνη των πολιτών της, πρέπει να απαντήσει σε αυτά που τους αγγίζουν άμεσα: κοινωνικές πολιτικές με ουσιαστικό περιεχόμενο, κράτος δικαίου που εφαρμόζεται χωρίς δύο μέτρα και δύο σταθμά, και μια διπλωματία που να μιλά με δική της φωνή. Πρωτοβουλίες υπάρχουν στο χαρτί. Αυτό που λείπει είναι η πολιτική βούληση να εφαρμοστούν, γιατί ενοχλεί τα συμφέροντα εκείνων που ουσιαστικά κυβερνούν την Ευρώπη.
3. Πόσο μακριά -ή πόσο κοντά- θεωρείτε ότι βρίσκεται μια νέα διεύρυνση της Ε.Ε.;
Η πολιτική της διεύρυνσης μοιάζει σαν ένα κακοσυντηρημένο ακορντεόν. Ανοίγει και κλείνει η κουβέντα, όχι όταν το επιβάλλουν οι ανάγκες, αλλά οι διεθνείς συνθήκες, ενδεχομένως και οι τυχοδιωκτισμοί.
Ενώ στην πάγια στρατηγική μας είναι η διεύρυνση της ΕΕ με τα Δυτικά Βαλκάνια, αυτό φαίνεται να παγώνει και να πριμοδοτείται η διεύρυνση προς τα ανατολικά.
Εδώ υπάρχουν αντιφάσεις και πραγματικά προβλήματα. Το κύριο πρόβλημα είναι η καταστρατήγηση των βασικών αρχών του κράτους δικαίου σε αρκετές χώρες της βαλκανικής, ενώ σημαντικά προβλήματα είχαν επισημανθεί για την Ουκρανία πριν την εισβολή της Ρωσίας.
Μέσα στη διεθνή συγκυρία η οικονομική και πολιτική ευρωπαϊκή ελίτ φαίνεται να αρκείται στις βασικές αρχές της οικονομικής κοινότητας και όχι στις θεμελιώδεις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
4. Η κλιματική αλλαγή είναι ένα θέμα που ταλανίζει την Ευρώπη και ολόκληρο τον πλανήτη. Τι πρέπει αλλά και τι μπορεί πλέον να γίνει ώστε οι επιπτώσεις να είναι ηπιότερες;
Η κλιματική κρίση δεν είναι πλέον κάποιο πιθανό μελλοντικό σενάριο, αλλά μια υπαρκτή πραγματικότητα. Η ΕΕ οφείλει να επιταχύνει τη μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, να επενδύσει σε ανθεκτικές υποδομές και να ενισχύσει πολιτικές προσαρμογής, ειδικά για τις πιο ευάλωτες περιοχές.
Παράλληλα, χρειάζεται κοινωνικά δίκαιη μετάβαση. Δεν μπορεί το κόστος να μετακυλίεται στους πολίτες ή στους πιο ευάλωτους. Η ενεργειακή φτώχεια και οι ανισότητες πρέπει να αντιμετωπιστούν με στοχευμένα μέτρα, ώστε η πράσινη πολιτική να έχει και κοινωνική αποδοχή. Φυσικά, πέραν των καθαρά ενεργειακών ζητημάτων οφείλουν να μας απασχολούν και τα υπόλοιπα ζητήματα που άπτονται του κλίματος, όπως για παράδειγμα το μεγάλο ζήτημα του νερο
5. Υπάρχει η ανάγκη στοχευμένων αποφάσεων και δράσεων για τις νησιωτικές περιοχές. Ποιες πολιτικές πρέπει να εφαρμοσθούν προκειμένου να ισχυροποιηθεί το κεκτημένο της νησιωτικότητας;
Οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι νησιωτικές περιοχές είναι δομικές: αυξημένο κόστος μεταφορών, περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες και μεγαλύτερη έκθεση στην κλιματική κρίση. Η συχνή έλλειψη επαγγελματιών, όπως οι δάσκαλοι και οι γιατροί, αλλά και το στεγαστικό πρόβλημα είναι ίσως από τις πλέον ορατές προκλήσεις για τα νησιά μας, ενώ η παγίδα του υπερτουρισμού συνεχίζει να εγκυμονεί κινδύνους. Τα προβλήματα, όπως γνωρίζουμε καλά, δεν εξαντλούνται εκεί:
Χρειάζεται η ουσιαστική ενεργοποίηση του Μεταφορικού Ισοδύναμου, καλύτερη χρηματοδότηση για υποδομές, αυτοδιοικητική απεξάρτηση για τη μεγαλύτερη απορρόφηση των ενωσιακών πόρων, η θωράκιση των νησιών μας με πρόνοια της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τις νησιωτικές περιοχές, ενίσχυση των νησιωτικών ενεργειακών κοινοτήτων.
6. Η αλιεία και η γεωργία είναι ζητήματα που αφορούν σε μεγάλο βαθμό τη χώρα μας. Με δεδομένες και τις πολυήμερες κινητοποιήσεις των κλάδων αυτών, τι πρέπει να γίνει ώστε να προστατευθούν αυτοί και να μην συρρικνωθούν ακόμη περισσότερο;
Οι τομείς της αλιείας και της γεωργίας σε ολόκληρη την Ευρώπη αλλά ιδιαίτερα στην Ελλάδα, βρίσκονται υπό πίεση από το αυξημένο κόστος παραγωγής, το ασταθές διεθνές περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.
Τη στιγμή όμως που η πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα έπρεπε να διασφαλίζει αξιοπρεπές εισόδημα για τους παραγωγούς και βιωσιμότητα για το περιβάλλον, βλέπουμε ότι η Κομισιόν με συγκεκριμένες κινήσεις, όπως η αυθαίρετη εφαρμογή της εμπορικής συμφωνίας ΕΕ-Mercosur, κάθε άλλο παρά διασφαλίζει το αγροτικό εισόδημα, την ώρα που το πρόβλημα των ζωονόσων στη χώρα μας αυξάνεται ολοένα και περισσότερο.
Έχουμε φέρει στο ευρωκοινοβούλιο τα ζητήματα των Ελλήνων παραγωγών του πρωτογενούς τομέα, τις ανησυχίες των κτηνοτρόφων για τα ζώα τους, των αλιέων που ψαρεύουν ανάμεσα σε κοπάδια εισβολικών ειδών, αγροτών που στερήθηκαν τις επιδοτήσεις που δικαιούνταν, μελισσοκόμων που βλέπουν το εισόδημά τους να συρρικνώνεται. Πέραν όμως από τους επιμέρους τομείς, αυτό που χρειάζεται είναι η αναθεώρηση εργαλείων όπως η ΚΑΠ και η Κοινή Αλιευτική Πολιτική, ώστε να στηρίζονται ουσιαστικά οι μικρές και μεσαίες εκμεταλλεύσεις. Παράλληλα, απαιτείται έλεγχος των αθέμιτων πρακτικών στην αγορά και προστασία από αθέμιτο ανταγωνισμό μέσω εμπορικών συμφωνιών.
