Η «στάκα» είναι από εκείνα τα πράγματα που, αν δεν τα δοκιμάσεις, δύσκολα μπορείς να καταλάβεις τι ακριβώς είναι.
Ακόμη κι εγώ, μετά από τόσα χρόνια μέσα στις κουζίνες, χρειάστηκε να δω από κοντά πώς παρασκευάζεται για να καταλάβω πραγματικά τι σημαίνει Κρητική Στάκα!
Όταν βρίσκεσαι στην Κρήτη, θα τη συναντήσεις σχεδόν παντού. Από τη μικρότερη ταβέρνα του χωριού μέχρι το πιο μοντέρνο gourmet εστιατόριο, κάπου στο μενού θα υπάρχει η περίφημη Στάκα με Αυγά.
Για μένα, αυτό το πιάτο έγινε ένα από τα αγαπημένα μου στην Σητεία. Και όχι μόνο για τη νοστιμιά του.
Μου αρέσει για την απλότητά του, για τα λίγα και αγνά υλικά του, αλλά κυρίως γιατί μπορείς να το φας οποιαδήποτε ώρα της ημέρας.
Πρωινό; Βεβαίως!
Ένα μικρό ενδιάμεσο; Γιατί όχι;
Μεσημεριανό; Φυσικά.
Απογευματινό σνακ; Ακόμη καλύτερα!
Ή ακόμη και ένα υπέροχο ορεκτικό πριν από το βραδινό.
Όμως, πριν σας πω πώς φτιάχνουμε τη Στακά με Αυγά, πρέπει πρώτα να σας εξηγήσω τι ακριβώς είναι η στακά.
Και ποιος καλύτερος άνθρωπος να μου το δείξει από τον καλό μου φίλο Παντελή Κουβαράκη, στη Σητεία, έναν εξαιρετικό τυροκόμο που μου έδειξε βήμα προς βήμα όλη τη διαδικασία;
Τη διαδικασία αυτή μπορείτε να τη δείτε και στο κανάλι μου στο YouTube.
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΣΤΑΚΑ;
Μετά το άρμεγμα και τη συλλογή του πρόβειου γάλακτος, ακολουθεί η παστερίωση. Από την επιφάνεια του γάλακτος αφαιρείται το αφρόγαλα, δηλαδή η κρέμα.
Το αφρόγαλα αλατίζεται και διατηρείται για περίπου 3–4 ημέρες.
Στη συνέχεια μεταφέρεται σε ένα καζάνι ή μια μεγάλη μαρμίτα, ανάλογα φυσικά με την ποσότητα, και θερμαίνεται μέχρι να φτάσει στο σημείο βρασμού.
Και τότε αρχίζει η διαδικασία που θέλει υπομονή και συνεχές ανακάτεμα.
Προστίθεται σιγά-σιγά αλεύρι ολικής άλεσης, ενώ το μείγμα ανακατεύεται συνεχώς.
Και εδώ συμβαίνει κάτι πραγματικά εντυπωσιακό.
Το αλεύρι βοηθά να συγκεντρωθούν και να δεσμευτούν τα λιπαρά και οι πρωτεΐνες του γάλακτος. Η πιο βαριά μάζα κατεβαίνει στον πυθμένα του καζανιού, ενώ το βούτυρο διαχωρίζεται και ανεβαίνει στην επιφάνεια.
Το βούτυρο που συλλέγεται είναι το περίφημο στακοβούτυρο.
Και η πλούσια μάζα που μένει στον πάτο;
Αυτή είναι η Στάκα!
Και πιστέψτε με… τώρα αρχίζετε να καταλαβαίνετε γιατί η Κρήτη είναι τόσο περήφανη για αυτό το προϊόν.
Το στακοβούτυρο είναι απίστευτα αρωματικό και νόστιμο, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ακόμη και στη ζαχαροπλαστική, αλλά κυρίως είναι ένα από τα βασικά στοιχεία που δίνουν εκείνη τη μοναδική νοστιμιά στο περίφημο κρητικό γαμοπίλαφο.
Η Στάκα όμως…
Η Στάκα είναι από μόνη της ένα μικρό έργο τέχνης.
Ζεστή πάνω σε ένα κομμάτι παξιμάδι, πάνω σε έναν ντάκο ή — για μένα το καλύτερο απ’ όλα — μέσα στο τηγάνι με αυγά!
ΣΤΑΚΑ ΜΕ ΑΥΓΑ
Υλικά
2 γεμάτες κουταλιές της σούπας στακα
3 μεγάλα αυγά
Αλάτι, όσο χρειάζεται
Φρεσκοτριμμένο μαύρο πιπέρι, προαιρετικά
Εκτέλεση
Βάζουμε τη στάκα σε ένα τηγάνι και την αφήνουμε να ζεσταθεί σε μέτρια φωτιά.
Χτυπάμε τα αυγά σε ένα μπολ και τα προσθέτουμε στο τηγάνι, πάνω στη ζεστή στάκα.
Ανακατεύουμε απαλά τα δύο υλικά, ώστε η στάκα να αγκαλιάσει τα αυγά, και συνεχίζουμε το ψήσιμο σε μέτρια φωτιά μέχρι το μείγμα να αρχίσει να δένει.
Όταν είναι έτοιμο, μπορούμε είτε να το διπλώσουμε σαν ομελέτα είτε να το γυρίσουμε προσεκτικά από την άλλη πλευρά.
Λίγο αλάτι, αν χρειάζεται, και μπόλικο φρεσκοτριμμένο πιπέρι, αν σας αρέσει.
Και είναι έτοιμο!
Υπάρχουν πολλές ακόμη συνταγές και τρόποι για να χρησιμοποιήσετε τη στάκα.
Αλλά θα σας πω κάτι από την εμπειρία μου:
Αν δεν τη δοκιμάσετε οι ίδιοι, δύσκολα θα καταλάβετε τι ακριβώς είναι.
Και αν έχετε υπομονή, αλλά και την τύχη να βρείτε γνήσιο, φρέσκο πρόβειο γάλα, μπορείτε ακόμη και να δοκιμάσετε να φτιάξετε τη δική σας στάκα στο σπίτι, φυσικά σε πολύ μικρότερη ποσότητα, ακολουθώντας τη διαδικασία που περιέγραψα παραπάνω.
Γιατί τελικά, αυτό είναι και το πιο όμορφο κομμάτι της παράδοσης:
Δεν αρκεί να σου πουν πώς γίνεται.
Πρέπει κάποια στιγμή να το κάνεις με τα δικά σου χέρια.
Κι αν έχετε κάποια απορία, μπορείτε πάντα να μου στείλετε ένα μήνυμα στο:
chefkavalieros@gmail.com
Και θα χαρώ να σας βοηθήσω.
