Hollywood. Κόκκινα χαλιά. Δισεκατομμυριούχοι. Πολιτικοί. Άνθρωποι που βρίσκονται στην κορυφή της δημοσιότητας και της εξουσίας.
Και κάπου εκεί, σε πολλές διαφορετικές φωτογραφίες, εμφανίζεται ένα χρώμα που δύσκολα περνά απαρατήρητο.
Κόκκινο.
Κόκκινα παπούτσια. Κόκκινες σόλες. Κόκκινα αξεσουάρ.
Σύμπτωση;
Μόδα;
Σύμβολο κοινωνικού status;
Ή υπάρχει κάτι περισσότερο πίσω από αυτό που εδώ και χρόνια το Διαδίκτυο αποκαλεί «Red Shoe Club»;
Η θεωρία είναι από τις πιο σκοτεινές που κυκλοφορούν στα social media. Υποστηρίζει ότι ισχυρά πρόσωπα της πολιτικής, της οικονομίας και της βιομηχανίας του θεάματος χρησιμοποιούν τα κόκκινα παπούτσια ως κρυφό κώδικα αναγνώρισης μιας κλειστής ελίτ.
Οι πιο ακραίες εκδοχές προχωρούν πολύ περισσότερο.
Μιλούν για τελετουργίες, σατανισμό, κακοποίηση παιδιών, ακόμη και για τον ανατριχιαστικό ισχυρισμό ότι ορισμένα παπούτσια κατασκευάζονται από ανθρώπινο δέρμα.
Οι ιστορίες αυτές έχουν αναπαραχθεί χιλιάδες φορές σε βίντεο, podcasts, blogs και κοινωνικά δίκτυα. Υπάρχουν μάλιστα ολόκληρες εκπομπές αφιερωμένες στο «Red Shoe Club», οι οποίες συνδέουν τα κόκκινα παπούτσια με υποτιθέμενες τελετουργικές πρακτικές της παγκόσμιας ελίτ.
Όμως εδώ αρχίζει η δουλειά της δημοσιογραφίας.
Όχι να φοβηθεί την ερώτηση.
Αλλά ούτε και να βαφτίσει την υποψία απόδειξη.
Τι γνωρίζουμε πραγματικά;
Το πρώτο πράγμα που πρέπει να πούμε είναι ότι μέχρι σήμερα δεν υπάρχει επαληθευμένη αστυνομική έρευνα, δικαστική απόφαση, εγκληματολογικό εύρημα ή αξιόπιστη δημοσιογραφική έρευνα που να αποδεικνύει την ύπαρξη μιας παγκόσμιας εγκληματικής οργάνωσης με την ονομασία «Red Shoe Club» στην οποία η κόκκινη υπόδηση αποτελεί κώδικα συμμετοχής.
Οι διαθέσιμες έρευνες πάνω στην προέλευση της θεωρίας την εντοπίζουν κυρίως σε κοινωνικά δίκτυα, διαδικτυακά forums, conspiracy podcasts και ανακυκλούμενους ισχυρισμούς που παραπέμπουν ο ένας στον άλλο χωρίς να καταλήγουν σε πρωτογενές αποδεικτικό υλικό.
Αυτό είναι σημαντικό.
Γιατί το γεγονός ότι εκατό διάσημοι άνθρωποι φωτογραφήθηκαν με κόκκινα παπούτσια μπορεί να είναι ενδιαφέρον.
Δεν αποδεικνύει όμως ότι γνωρίζονται μεταξύ τους, ότι συμμετέχουν στην ίδια οργάνωση ή ότι διαπράττουν εγκλήματα.
Υπάρχει όμως πράγματι μια ιδιαίτερη σχέση της ελίτ της μόδας με την κόκκινη σόλα
Και εδώ συναντάμε μια πολύ πιο απλή —και απολύτως τεκμηριωμένη— εξήγηση.
Το 1992 ο σχεδιαστής Christian Louboutin δημιούργησε τη διάσημη κόκκινη σόλα που σήμερα αποτελεί ένα από τα αναγνωρίσιμα σύμβολα πολυτελείας στον κόσμο.
Η ίδια η εταιρεία εξηγεί ότι η ιδέα γεννήθηκε όταν ο Louboutin, απογοητευμένος από τη μαύρη σόλα ενός πρωτοτύπου, είδε την βοηθό του να βάφει τα νύχια της κόκκινα. Πήρε το βερνίκι και έβαψε τη σόλα.
Ένα τυχαίο δημιουργικό πείραμα μετατράπηκε σε παγκόσμιο fashion signature.
Και πολύ γρήγορα τα παπούτσια με την κόκκινη σόλα έγιναν ιδιαίτερα δημοφιλή ανάμεσα σε celebrities και στα κόκκινα χαλιά.
Άρα ένα μεγάλο μέρος των φωτογραφιών που κυκλοφορούν στο Διαδίκτυο έχει μία απολύτως συνηθισμένη εξήγηση:
πολυτέλεια, μόδα και status.
Αυτό όμως δεν σταμάτησε τη θεωρία.
Αντιθέτως, την έκανε ισχυρότερη.
Γιατί το κόκκινο είναι ένα χρώμα φορτισμένο.
Αίμα.
Δύναμη.
Πάθος.
Κίνδυνος.
Εξουσία.
Απαγόρευση.
Και όταν το ίδιο χρώμα εμφανίζεται επανειλημμένα πάνω σε ανθρώπους μεγάλης εξουσίας, ο ανθρώπινος εγκέφαλος αρχίζει αυθόρμητα να αναζητά ένα μοτίβο.
Η δύναμη της φωτογραφίας
Εδώ βρίσκεται ίσως το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της ιστορίας.
Οι φωτογραφίες είναι αληθινές σε πολλές περιπτώσεις.
Πραγματικοί πολιτικοί έχουν φορέσει κόκκινα παπούτσια.
Πραγματικοί ηθοποιοί έχουν φορέσει κόκκινα παπούτσια.
Πραγματικοί δισεκατομμυριούχοι και προσωπικότητες έχουν εμφανιστεί με κόκκινα αξεσουάρ.
Αλλά μια αληθινή φωτογραφία μπορεί να συνοδεύεται από έναν εντελώς αναπόδεικτο ισχυρισμό.
Και σήμερα υπάρχει ακόμη μία δυσκολία: ούτε η ίδια η φωτογραφία αποτελεί πλέον πάντοτε εγγύηση αυθεντικότητας.
Το Reuters έχει εντοπίσει, για παράδειγμα, ψηφιακά αλλοιωμένες εικόνες του βασιλιά Καρόλου και του Barack Obama που κυκλοφορούσαν στο Διαδίκτυο ως υποτιθέμενες αποδείξεις «δαιμονικών» συμβόλων, ενώ οι αυθεντικές εικόνες δεν περιείχαν αυτά τα στοιχεία.
Το PolitiFact έχει επίσης καταγράψει περιπτώσεις στις οποίες εικόνες με υποτιθέμενες σατανιστικές αναφορές παρουσιάζονταν ως πραγματικές, ενώ είχαν δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη.
Επομένως, η φωτογραφία πρέπει να εξετάζεται.
Πότε τραβήχτηκε;
Πού;
Ποιος την τράβηξε;
Έχει υποστεί επεξεργασία;
Και, κυρίως:
Τι αποδεικνύει πραγματικά;
Η πιο ανατριχιαστική ιστορία
Ένα από τα πιο γνωστά κομμάτια της θεωρίας αφορά τον ηθοποιό Macaulay Culkin.
Για χρόνια κυκλοφορούσε στο Διαδίκτυο μια υποτιθέμενη δήλωσή του σύμφωνα με την οποία στελέχη του Hollywood φορούσαν παπούτσια κατασκευασμένα από το δέρμα δολοφονημένων παιδιών.
Το πρόβλημα;
Δεν έχει βρεθεί αξιόπιστη πρωτογενής πηγή που να αποδεικνύει ότι ο Culkin έκανε αυτή τη συγκεκριμένη δήλωση. Οι έρευνες που προσπάθησαν να εντοπίσουν την προέλευσή της κατέληξαν σε ανακυκλούμενες αναρτήσεις και σε μη επαληθευμένες ιστορίες του Διαδικτύου.
Και αυτό είναι ένα εξαιρετικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο δημιουργείται ένας σύγχρονος μύθος.
Κάποιος γράφει έναν ισχυρισμό.
Ένας δεύτερος τον αναδημοσιεύει.
Ένας τρίτος τον κάνει βίντεο.
Ένας τέταρτος λέει ότι «υπάρχουν πολλές πηγές».
Και μετά από μερικά χρόνια κανείς δεν θυμάται ποιος ήταν ο πρώτος.
Η επανάληψη γίνεται «απόδειξη».
Και λοιπόν; Να μην κάνουμε ερωτήσεις;
Το ακριβώς αντίθετο.
Να κάνουμε περισσότερες.
Η ιστορία έχει αποδείξει πολλές φορές ότι πραγματικά εγκλήματα ισχυρών ανθρώπων μπορούν να παραμένουν κρυμμένα επί χρόνια.
Υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησης στο Hollywood που κάποτε θεωρούνταν ψίθυροι αποδείχθηκαν πραγματικές.
Ισχυρά πρόσωπα προστατεύθηκαν.
Θύματα δεν ακούστηκαν.
Άρα ο δημοσιογράφος δεν έχει δικαίωμα να απαντά σε κάθε ασυνήθιστο ισχυρισμό με ένα ειρωνικό «θεωρία συνωμοσίας».
Έχει όμως ακόμη μεγαλύτερη υποχρέωση να ζητά αποδείξεις.
Γιατί διαφορετικά μπορεί να συμβεί κάτι επικίνδυνο:
οι πραγματικές υποθέσεις κακοποίησης, διαφθοράς και συγκάλυψης να χαθούν μέσα σε ιστορίες για μυστικά παπούτσια, reptilians και τελετουργίες που δεν έχουν αποδειχθεί ποτέ.
Τα κόκκινα παπούτσια λοιπόν τι είναι;
Μπορεί να είναι απλώς παπούτσια.
Μπορεί να είναι fashion statement.
Μπορεί να είναι Louboutin.
Μπορεί σε μια συγκεκριμένη περίπτωση να έχουν συμβολικό νόημα.
Αυτό που δεν μπορούμε να πούμε με τα σημερινά διαθέσιμα στοιχεία είναι ότι αποτελούν αποδεδειγμένο σήμα μιας παγκόσμιας σατανιστικής οργάνωσης.
Και ίσως εδώ βρίσκεται η πραγματικά συναρπαστική πλευρά της ιστορίας.
Δεν χρειάζεται να πιστέψουμε.
Δεν χρειάζεται και να γελάσουμε.
Χρειάζεται να ερευνήσουμε.
Να κοιτάξουμε τις φωτογραφίες.
Να αναζητήσουμε τις αρχικές πηγές.
Να διαχωρίσουμε το πραγματικό από το κατασκευασμένο.
Γιατί σε μια εποχή όπου μια εικόνα μπορεί να γίνει viral σε λίγα λεπτά και ένα ψέμα μπορεί να ταξιδέψει σε ολόκληρο τον κόσμο πριν ακόμη εμφανιστεί η πρώτη διάψευση, ίσως η μεγαλύτερη μορφή αντίστασης δεν είναι να πιστεύουμε τα πάντα.
Ούτε να απορρίπτουμε τα πάντα.
Είναι να ρωτάμε:
«Πού είναι η απόδειξη;»
Και μέχρι να υπάρξει, τα περίφημα κόκκινα παπούτσια παραμένουν αυτό που πραγματικά μπορούμε να τεκμηριώσουμε:
ένα ισχυρό οπτικό σύμβολο γύρω από το οποίο το Διαδίκτυο έχτισε έναν από τους πιο σκοτεινούς μύθους της εποχής μας.
Πηγές
Christian Louboutin – επίσημη ιστορία της κόκκινης σόλας: Η εταιρεία τοποθετεί τη δημιουργία της το 1992 και εξηγεί την προέλευσή της από το κόκκινο βερνίκι νυχιών της βοηθού του σχεδιαστή.
Fact-checking για το «Red Shoe Club»: Οι διαθέσιμες έρευνες δεν εντοπίζουν τεκμηριωμένη εγκληματική οργάνωση αλλά διαδικτυακή θεωρία που βασίζεται σε φωτογραφίες, podcasts και ανακυκλούμενους ισχυρισμούς.
Reuters Fact Check: παραδείγματα ψηφιακά αλλοιωμένων εικόνων που χρησιμοποιήθηκαν για να υποστηρίξουν υποτιθέμενο «δαιμονικό» συμβολισμό γνωστών προσώπων.
PolitiFact: έρευνες για viral εικόνες με σατανιστικό περιεχόμενο που αποδείχθηκαν προϊόντα τεχνητής νοημοσύνης ή παρουσιάστηκαν με λανθασμένο πλαίσιο.
«Η φωτογραφία και βιντεο αυτή κυκλοφορεί στο Διαδίκτυο ως μέρος της θεωρίας του “Red Shoe Club”. Η χρήση κόκκινων παπουτσιών από μόνη της δεν αποδεικνύει συμμετοχή σε οποιαδήποτε οργάνωση.»
photo Barni1, https://pixabay.com
