Η στάση της Ελλάδας κατά τη διαδικασία έγκρισης του τελευταίου πακέτου κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Ρωσίας αναζωπυρώνει τη συζήτηση για πιθανή αλλαγή του τρόπου λήψης αποφάσεων σχετικά με τις κυρώσεις. Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι εξετάζουν το ενδεχόμενο εγκατάλειψης των ενιαίων πακέτων υπέρ μιας πιο ευέλικτης, τμηματικής διαδικασίας.
Κατά τους Financial Times, η ελληνική κυβέρνηση ζήτησε την εξαίρεση των πλοίων της Dynagas, συμφερόντων του εφοπλιστή Γιώργου Προκοπίου, από την απαγόρευση μεταφοράς ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς τρίτες χώρες. Η Αθήνα φέρεται να συνέδεσε την έγκριση του συνολικού πακέτου με την αποδοχή του αιτήματος, αξιοποιώντας τη δυνατότητα άσκησης αρνησικυρίας (veto) που προβλέπει η διαδικασία ομοφωνίας.
Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με Ευρωπαίους αξιωματούχους, ανέδειξε τις αδυναμίες του ισχύοντος συστήματος, καθώς ένα κράτος-μέλος μπορεί να καθυστερήσει την υιοθέτηση ολόκληρου πακέτου κυρώσεων για την προάσπιση εθνικών συμφερόντων. Για τον λόγο αυτό εξετάζεται η έγκριση των μέτρων είτε μεμονωμένα είτε σε μικρότερες θεματικές ενότητες.
Από την έναρξη της ένοπλης σύρραξης Ρωσσίας-Ουκρανίας το 2022, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει εγκρίνει συνολικά 21 πακέτα κυρώσεων, όλα με ομοφωνία. Ωστόσο, η συγκεκριμένη διαδικασία έχει προκαλέσει επανειλημμένες καθυστερήσεις, καθώς ορισμένα κράτη αξιοποιούν το δικαίωμα βέτο για την προώθηση οικονομικών ή ενεργειακών συμφερόντων.
Η ελληνική πλευρά υποστήριξε ότι η απαγόρευση μεταφοράς ρωσικού LNG θα επιβάρυνε δυσανάλογα έναν ευρωπαϊκό ναυτιλιακό φορέα χωρίς ουσιαστικό αντίκτυπο στα ρωσικά έσοδα, ενώ θα ενίσχυε ανταγωνιστές από τρίτες χώρες, κυρίως την Κίνα.
Οι Financial Times χαρακτηρίζουν την ελληνική εξαίρεση ως την πρώτη ουσιαστική τροποποίηση του πλαισίου κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας. Το πακέτο περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, νέα μέτρα για τα έσοδα από το ρωσικό πετρέλαιο, τη δέσμευση περιουσιακών στοιχείων 94 ρωσικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και την απαγόρευση συναλλαγών με 33 τράπεζες.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν επιβεβαίωσε ότι εξετάζεται επίσημη αλλαγή της διαδικασίας, επισημαίνοντας πάντως ότι το υφιστάμενο πλαίσιο των 21 πακέτων συνιστά ένα εκτεταμένο σύστημα κυρώσεων που συνεχίζει να ασκεί σημαντική οικονομική πίεση στη Ρωσία.
photo ValdasMiskinis, https://pixabay.com
