Οι ετήσιες πολυήμερες εκδηλώσεις της “Αρμάτας”, που πραγματοποιούνται κάθε χρόνο τον Σεπτέμβριο στις πανέμορφες Σπέτσες, είναι αφιερωμένες στη μεγαλειώδη νίκη των Ελλήνων έναντι των Τούρκων, στα νερά της ευρύτερης περιοχής, νίκη που υπήρξε μία από τις σημαντικότερες στιγμές του απελευθερωτικού αγώνα του 1821, στο πλαίσιο μιας ναυμαχίας κατά την οποία ο θόρυβος από τις εκπυρσοκροτήσεις των πυροβόλων των 140 και πλέον πλοίων, που έπαιρναν μέρος σ’ αυτήν, ήταν τόσο μεγάλος, ώστε σειόταν ακόμα και το έδαφος της γειτονικής Ύδρας, ενώ ο χώρος μεταξύ Ύδρας και Σπετσών είχε καλυφθεί με τόσο καπνό, ώστε οι Υδραίοι νόμισαν πως οι Σπέτσες καίγονταν.
Αυτό, λοιπόν, το δημοφιλέστερο εκ των παραδοσιακών εθίμων του νησιού, κορυφώθηκε και φέτος το Σάββατο 12 Σεπτεμβρίου 2026, με το πολυαναμενόμενο υπερθέαμα της αναπαράστασης της Ναυμαχίας των Σπετσών και την πυρπόληση της τουρκικής ναυαρχίδας, με παραδοσιακούς χορούς και καύση πυροτεχνημάτων, που πραγματοποιήθηκαν στην εμβληματική πλατεία Ποσειδωνίου, όπως άλλωστε και η κεντρική καλλιτεχνική εκδήλωση της προηγούμενης βραδιάς, με τη συναυλία του δημοφιλούς Πάνου Κιάμου, την Παρασκευή 11/9, αλλά και η συναυλία με τον αγαπημένο Κώστα Μακεδόνα, το βράδυ του Σαββάτου 12/9, λίγο πριν τη φαντασμαγορική αναπαράσταση της ιστορικής Ναυμαχίας, που περιελάμβανε ένα πρωτοποριακό και άψογα σκηνοθετημένο drone show και ευφάνταστα πυροτεχνήματα, που έκαναν τη νύχτα μέρα, ενώ αποδόθηκαν και οι δέουσες τιμές στους ήρωες προγόνους.
Φετος, οι εκδηλώσεις του Φεστιβάλ «Αρμάτα 2026» ξεκίνησαν στις 28 Αυγούστου και ολοκληρώθηκαν στις 13 Σεπτεμβρίου. 17 ημέρες γεμάτες πολιτισμό, ιστορία και μνήμη, που περιελάμβαναν:
-Οδυσσέας Ελύτης: Αφιέρωμα με «Ένα τριφύλλι φως».
-Μουσικές Διαδρομές: 4 μουσικά σύνολα σε 4 εμβληματικά σημεία του νησιού.
-Θέατρο: «Ο Μικρός Πρίγκιπας» για τα παιδιά και η «Ανδρομάχη» του Ευριπίδη.
-Γιάννης Ρίτσος: Ποιητική βραδιά στο Μουσείο Χατζηγιάννη Μέξη.
-Εργαστήρια: Τα παιδιά δημιουργούν τη δική τους μικρή Αρμάτα στον Άγιο Μάμα.
-3 Σεπτεμβρίου: Η θαλάσσια λιτανεία της Παναγίας Αρμάτας.
Στις 8 Σεπτεμβρίου, ημέρα που η εκκλησία μας εορτάζει το γενέσιο της Θεοτόκου, στο εκκλησάκι της Παναγίας της Αρμάτας, εψάλη πανηγυρική θεία λειτουργία από τους ιερείς του νησιού και ακολούθησε Δοξολογία, παρουσία της Δημάρχου Σπετσών Ευγενίας Φραγγιά, των τοπικών αρχών, των Αντιδημάρχων, εκπροσώπων Φορέων και Σχολείων, αλλά και πλήθους κόσμου. Στη συνέχεια, στους τάφους των κτητόρων του Ναού εψάλη επιμνημόσυνη δέηση και η Δήμαρχος κατέθεσε στεφάνι. Οι εκδηλώσεις ολοκληρώθηκαν με την απόδοση τιμών στον χώρο που βρίσκεται ο ανδριάντας του Κοσμά Μπαρμπατση. Τον πανηγυρικό της ημέρας απέδωσε ο Σπετσιώτης φοιτητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Θοδωρής Φουρναρακος. Στεφάνια κατέθεσαν η Δήμαρχος, τα Σώματα Ασφαλείας και εκπρόσωποι Φορέων. Ρίψη στεφάνων στον θαλάσσιο χώρο έγινε από την Δήμαρχο και τον Λιμενάρχη Σπετσών.
Την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2026, στον Ι. Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου Σπετσών, τελέσθηκε Δοξολογία από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη κκ. Εφραίμ και το Ιερατείο του νησιού, κατά τη διάρκεια της οποίας λαός, κλήρος, πολιτική και στρατιωτική ηγεσία, εκπρόσωποι Συλλόγων και Φορέων του
νησιού, με επικεφαλής τη δραστήρια Δήμαρχο Σπετσών Ευγενία Φραγγιά, τίμησαν με την
παρουσία τους τις εορταστικές εκδηλώσεις τιμής και μνήμης προς τους ήρωες Σπετσιώτες Ναυμάχους, που έγραψαν σελίδες δόξης λαμπρές για την πατρίδα μας και το νησί. Ακολούθησε επιμνημόσυνη δέηση στο μνημείο πεσόντων, όπου η Κωνσταντίνα Αδαμοπούλου, Πρόεδρος του Φορέα των ΓΑΚ/ Ιστορικού Αρχείου Ύδρας, εκφώνησε τον πανηγυρικό της ημέρας. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε κατάθεση στεφάνων από τη Δήμαρχο Σπετσών, τους εκπροσώπους της πολιτικής ηγεσίας, τον Δήμαρχο Ύδρας, τους εκπροσώπους των Ενόπλων Δυνάμεων, των Σωμάτων Ασφαλείας, Φορέων και Συλλόγων. Αμέσως μετά, όλοι οι επίσημοι μετέβησαν στο λιμάνι της Ντάπιας, όπου έγιναν ρίψεις στεφάνων από τη Δήμαρχο Σπετσων, τον εκπρόσωπο της Ελληνικής Κυβέρνησης, Υφυπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Κωνσταντίνο Κατσαφάδο και τον Εκπρόσωπο του Αρχηγού ΓΕΕΘΑ Α’ Υπαρχηγό Στόλου Αντιναύαρχο Ιωάννη Σαράκη. Στις εορταστικές εκδηλώσεις πήραν μέρος και αντιπροσωπείες των Σχολείων του νησιού, καθώς και ο Σύλλογος Γυναικών Σπετσών. Η τελετή έκλεισε με την ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου από τη μπάντα του Πολεμικού Ναυτικού.
Οφείλουμε, ολοκληρώνοντας, να καταθέσουμε ότι οι εντυπώσεις μας από το μαγευτικό αυτό νησί του Αργοσαρωνικού είναι όντως κάτι περισσότερο από άριστες, δεδομένου ότι οι Σπέτσες δεν είναι απλά ένα ακόμα γραφικό νησί με μοναδική αρχιτεκτονική, πλούσια ναυτική ιστορία και θαυμαστό πολιτισμό, αλλά ένας τόπος ιδανικός για ολιγοήμερες ή μη διακοπές καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, με τα Μουσεία αλλά και τα εκπληκτικής ομορφιάς καπετανόσπιτα, τις προκλητικές παραλίες με τα κρυστάλλινα νερά, την κοσμοπολίτικη νυχτερινή ζωή, την μοναδική τοπική κουζίνα και τους ευγενέστατους και φιλόξενους Σπετσιώτες, να αποτελούν μερικά μόνο από τα δυνατά τους χαρτιά! Μόλις 54 ναυτικά μίλια από την Αθήνα, βρίσκεται -ναι, πιστέψτε το- ένα νησί χωρίς αυτοκίνητα, που ήκμασε στις αρχές του 18ου αιώνα, εξελισσόμενο σε σημαντική ναυτική δύναμη. Η έπαυλη της Λασκαρίνας Μπουμπουλίνας -της μοναδικής γυναίκας ναυάρχου στην παγκόσμια ναυτική ιστορία!- στεγάζει τώρα το Μουσείο Μπουμπουλίνας, το οποίο θα πρέπει οπωσδήποτε να δείτε όταν επισκεφτείτε τις Σπέτσες, κατά προτίμηση τον Σεπτέμβριο, όχι μόνο γιατί είναι ο ιδανικός μήνας για διακοπές, αλλά και διότι τότε πραγματοποιούνται οι προαναφερθείσες εκδηλώσεις της «Άρματας».
