Η απουσία των γυναικών από τα κέντρα λήψης αποφάσεων δεν μπορεί πλέον να εξηγηθεί με εύκολες δικαιολογίες. Δεν πρόκειται για έλλειψη ικανοτήτων ούτε για περιορισμένη εμπειρία. Αντιθέτως, σε κάθε επίπεδο λειτουργίας του τουρισμού, οι γυναίκες αποδεικνύουν καθημερινά την επιχειρησιακή τους επάρκεια, την ανθεκτικότητα και την ικανότητά τους να διαχειρίζονται σύνθετες πραγματικότητες.
Το ζήτημα είναι βαθύτερο και ξεκάθαρα συστημικό.
Η ανισότητα ξεκινά από την πρόσβαση σε πόρους.
Η χρηματοδότηση για γυναίκες επιχειρηματίες παραμένει δυσανάλογα περιορισμένη, γεγονός που λειτουργεί ανασταλτικά ήδη από τα πρώτα στάδια ανάπτυξης μιας ιδέας. Χωρίς κεφάλαιο, η καινοτομία δεν κλιμακώνεται και χωρίς κλίμακα δεν παράγεται επιρροή.
Παράλληλα, οι διαδρομές προς την ηγεσία δεν είναι ούτε σαφείς ούτε θεσμοθετημένες.
Συχνά εξαρτώνται από άτυπα δίκτυα, προσωπικές γνωριμίες ή συγκυρίες, δημιουργώντας ένα περιβάλλον όπου η πρόοδος δεν βασίζεται αποκλειστικά στην αξία και την ικανότητα.
Αυτό το αόρατο φίλτρο αποκλείει σιωπηρά ένα μεγάλο μέρος ταλέντου από την κορυφή.
Επισης τα δίκτυα επιρροής αποτελούν έναν ακόμη κρίσιμο παράγοντα. Λειτουργούν συχνά ως κλειστά οικοσυστήματα που αναπαράγουν τις ίδιες ισορροπίες εξουσίας, περιορίζοντας την είσοδο νέων φωνών.
Σε έναν κλάδο όμως όπως ο τουρισμός, όπου οι συνεργασίες και οι διασυνδέσεις καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη, η απουσία από αυτά τα δίκτυα μεταφράζεται άμεσα σε περιορισμένη επιρροή.
Ταυτόχρονα, η έλλειψη οργανωμένων μηχανισμών καθοδήγησης και μεταφοράς εμπειρίας στερεί από τις επόμενες γενιές επαγγελματιών την απαραίτητη υποστήριξη για να εξελιχθούν.
Χωρίς mentorship και χωρίς δομημένα πρότυπα εξέλιξης, η μετάβαση από τη συμμετοχή στην ηγεσία παραμένει αποσπασματική και αβέβαιη.
Έτσι διαμορφώνεται μια αντίφαση που χαρακτηρίζει τον σύγχρονο τουρισμό. Η συμμετοχή των γυναικών είναι εκτεταμένη και καθοριστική για τη λειτουργία του κλάδου, όμως η επιρροή τους παραμένει δυσανάλογα περιορισμένη.
Αν ο τουρισμός επιδιώκει να εξελιχθεί σε έναν πραγματικά σύγχρονο, ανταγωνιστικό και βιώσιμο κλάδο, η μετάβαση από τη συμμετοχή στην επιρροή δεν μπορεί να είναι τυχαία, απαιτεί συνειδητές, δομημένες παρεμβάσεις.
Πρώτα απ’ όλα, είναι απαραίτητη η δημιουργία ξεκάθαρων και διαφανών διαδρομών εξέλιξης. Η πορεία προς την ηγεσία δεν μπορεί να βασίζεται στην τύχη ή στις προσωπικές γνωριμίες. Χρειάζεται να στηρίζεται σε θεσμοθετημένα πλαίσια που αναγνωρίζουν την αξία, την εμπειρία και την απόδοση.
Δεύτερον, η πρόσβαση σε κεφάλαιο πρέπει να αντιμετωπιστεί ως στρατηγική προτεραιότητα. Η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας των γυναικών στον τουρισμό δεν αφορά μόνο την ισότητα ευκαιριών. Αφορά την ενεργοποίηση ενός σημαντικού ανεκμετάλλευτου οικονομικού δυναμικού.
Τρίτον, η ενδυνάμωση των δικτύων είναι καθοριστική. Η επιρροή στον σύγχρονο κόσμο δεν οικοδομείται μόνο μέσα από την ατομική ικανότητα, αλλά και μέσα από τη συμμετοχή σε χώρους όπου διαμορφώνονται οι αποφάσεις. Η πρόσβαση σε αυτά τα δίκτυα πρέπει να διευρυνθεί, ώστε να αντικατοπτρίζει την πραγματική σύνθεση του κλάδου.
Ο τουρισμός αποτελεί ήδη έναν από τους πιο προσβάσιμους τομείς για τη συμμετοχή των γυναικών σε παγκόσμιο επίπεδο. Ναι μεν βλπουμε καποια βελτίωση τα τελευταια χρόνια ,αλλα αυτή η δυναμική, εξακολουθει να παραμένει μερικώς ανεκμετάλλευτη όσο δεν μεταφράζεται σε ισόρροπη εκπροσώπηση στην ηγεσία.
Η γεφύρωση αυτού του κενού δεν είναι μόνο ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης. Είναι ζήτημα οικονομικής αποδοτικότητας και στρατηγικής ανάπτυξης. Ένας κλάδος που αξιοποιεί πλήρως το ανθρώπινο δυναμικό του είναι σε θέση να παράγει καλύτερα προϊόντα, πιο αυθεντικές εμπειρίες και πιο ανθεκτικά επιχειρηματικά μοντέλα.
Τελικά, ο τουρισμός δεν χρειάζεται να ανακαλύψει τη συμβολή των γυναικών γιατι την έχει ήδη ενσωματώσει στη βάση της λειτουργίας του.
Το πραγματικό ερώτημα είναι αν είναι έτοιμος να την ενσωματώσει και στην κορυφή!
Γιατί τη στιγμή που η πραγματικότητα θα αντικατοπτρίζεται και στα κέντρα λήψης αποφάσεων, ο κλάδος δεν θα γίνει απλώς πιο δίκαιος.
Θα γίνει πιο αποτελεσματικός, πιο ανταγωνιστικός και ουσιαστικά πιο βιώσιμος.
Αντζελα Γκερέκου
photo Tumisu, https://pixabay.com
