Βιβλιοθήκη στην Αυστραλία προχώρησε στην αφαίρεση του βιβλίου Πώς να πουλήσετε μια Γενοκτονία: Η Συνενοχή των ΜΜΕ στην Καταστροφή της Γάζας μετά από καταγγελία
Δημοτική βιβλιοθήκη στο Σύδνεϋ της Αυστραλίας απέσυρε από τα ράφια της το βιβλίο Πώς να πουλήσετε μια Γενοκτονία: Η Συνενοχή των ΜΜΕ (How to Sell a Genocide: The Media’s Complicity in the Destruction of Gaza) προκαλώντας έντονες αντιδράσεις για λογοκρισία και παραβίαση της ελευθερίας της έκφρασης.
Η αφαίρεση του τίτλου που ασκεί κριτική στο Ισραήλ και τη συμμετοχή των μέσων ενημέρωσης στην προπαγάνδα κατά της Παλαιστίνης, έγινε σε συνέχεια καταγγελίας που φέρεται να υπέβαλε επιζών της τρομοκρατικής επίθεσης στην παραλία Μπόνταϊ τον Δεκέμβριο του 2025.
«Το βιβλίο αφαιρέθηκε από τα ράφια της βιβλιοθήκης προκειμένου να επανεξεταστεί, ενώ το δημοτικό συμβούλιο θα εξετάσει περαιτέρω διαδικασίες για να διασφαλίσει αυστηρότερη εποπτεία στην επιλογή των βιβλίων» δήλωσε εκπρόσωπος του δήμου.
«Όπως οι περισσότερες δημόσιες βιβλιοθήκες, έτσι και ο Δήμος Waverley αναθέτει την επιμέλεια, την παραγγελία και την αγορά των βιβλίων σε εξωτερικούς συνεργάτες, πράγμα που σημαίνει ότι η επιλογή των τίτλων δεν γίνεται από δημοτικούς υπαλλήλους», πρόσθεσε.
Το εβραϊκό ειδησεογραφικό μέσο JWire ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ότι προσέγγισε το δημοτικό συμβούλιο όταν ένας επιζών της αντισημιτικής επίθεσης του Δεκεμβρίου στο Μπόνταϊ —κατά την οποία έχασαν τη ζωή τους 15 άνθρωποι— είδε το How to Sell a Genocide στο ράφι με τις «νέες κυκλοφορίες / δημοφιλή βιβλία».
Ο επιζών δημοσίευσε στο Facebook ότι «η προβολή του τίτλου προκαλούσε αναστάτωση στους επιζώντες και τις οικογένειες των θυμάτων».
Η ιστοσελίδα Guardian Australia δεν μπορέσει να εντοπίσει τη συγκεκριμένη ανάρτηση στο Facebook.
Το βιβλίο How to Sell a Genocide ασκεί κριτική σε αυτό που περιγράφει ως «συνενοχή των αμερικανικών μέσων ενημέρωσης στην καταστροφή της Γάζας».
Η απάντηση του συγγραφέα
Η απόφαση για την αφαίρεση του βιβλίου επικρίθηκε εντόνως από τον συγγραφέα του, Άνταμ Τζόνσον, ο οποίος δήλωσε ότι ο χαρακτηρισμός των ενεργειών του Ισραήλ στη Γάζα ως «γενοκτονία» δεν αποτελεί μια «περιθωριακή ή ριζοσπαστική θέση».
«Φαίνεται να διαμαρτύρονται κυρίως επειδή ο τίτλος χρησιμοποιεί τη λέξη “γενοκτονία”», ανέφερε ο Τζόνσον.
«Αλλά η “γενοκτονία” δεν είναι δική μου λέξη ή δικό μου συμπέρασμα. Η ύπαρξη γενοκτονίας στη Γάζα αποτελεί τη συντριπτική ομοφωνία στον κόσμο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μια απολύτως κυρίαρχη άποψη ανάμεσα σε όσους έχουν αναλάβει τη μελέτη και τον προσδιορισμό τέτοιων ζητημάτων».
«Το ότι αναστατώνει ορισμένους ανθρώπους είναι ατυχές, αλλά η πραγματικότητα είναι συχνά ενοχλητική. Αυτή η συγκεκριμένη πραγματικότητα είναι ιδιαίτερα ενοχλητική… για τους γονείς των περισσότερων από 20.000 παιδιών που έχουν σκοτωθεί από το Ισραήλ στη Γάζα από τον Οκτώβριο του 2023. Σκοπεύουν οι Αρχές του Σύδνεϋ να αφαιρέσουν τα φιλοϊσραηλινά βιβλία από τις βιβλιοθήκες τους επειδή ενδέχεται να αναστατώσουν αυτά τα μέλη της κοινότητας;» διερωτήθηκε ο συγγραφέας.
Κύμα αντιδράσεων και το νομικό πλαίσιο
Από την πλευρά του, ο Μπαρτ Στάινμαν, εκτελεστικό μέλος του προοδευτικού Εβραϊκού Συμβουλίου της Αυστραλίας, χαρακτήρισε την απόφαση αφαίρεσης του βιβλίου «βαθιά ανησυχητική».
«Οι δημόσιες βιβλιοθήκες ανήκουν σε όλους μας και οφείλουν να φιλοξενούν ένα εύρος απόψεων και θεμάτων, είτε πρόκειται για βιβλία για queer οικογένειες είτε για τα ευρέως καταδικασμένα εγκλήματα πολέμου του Ισραήλ», τόνισε.
Το Ισραήλ έχει επανειλημμένα αρνηθεί ότι διαπράττει γενοκτονία στη Γάζα.
Η κυβέρνηση της Νέας Νότιας Ουαλίας ψήφισε νομοθεσία νωρίτερα φέτος τροποποιώντας τον νόμο περί βιβλιοθηκών της πολιτείας (Library Act), με στόχο την καλύτερη προστασία των ιδρυμάτων από εκστρατείες απαγόρευσης βιβλίων.
Ο Στάινμαν σημείωσε ότι «εάν το δημοτικό συμβούλιο αποφασίσει να αφαιρέσει το βιβλίο οριστικά, τόσο ο δήμαρχος Γουίλ Νέμες όσο και ο ειδικός υπουργός Επικρατείας Τζον Γκράχαμ οφείλουν να εξηγήσουν πώς αυτή η απόφαση δεν παραβιάζει τον νόμο».
Μαθήματα ιστορίας
Ο πρόεδρος του Δικτύου Προάσπισης της Παλαιστίνης στην Αυστραλία, Νάσερ Μασνί, δήλωσε ότι «καθήκον μιας βιβλιοθήκης είναι να παρέχει στην κοινότητά της πρόσβαση σε ένα ευρύ φάσμα δημοσιευμένων έργων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που ενδέχεται να προκαλέσουν αμφισβήτηση ή δυσαρέσκεια».
«Εκατοντάδες χιλιάδες Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί, ακρωτηριαστεί και εκτοπιστεί», είπε.
«Ο πληθυσμός της Γάζας βρίσκεται αντιμέτωπος με τεχνητό λιμό, ενώ όλα τα νοσοκομεία και τα πανεπιστήμιά της έχουν καταστραφεί. Η λέξη γενοκτονία δεν χρησιμοποιείται για να προσβάλει κανέναν. Χρησιμοποιείται επειδή περιγράφει την κλίμακα και την πρόθεση αυτού που συμβαίνει».
Ο Μασνί πρόσθεσε ότι «η ιστορία μας έχει διδάξει πολύ καλά τι συμβαίνει όταν αρχίζουν να απαγορεύονται βιβλία».
Ο Ντέιβιντ Σούλμαν, εκδότης του οίκου Pluto Press που εξέδωσε το How to Sell a Genocide, δήλωσε ότι η κατανόηση των γεγονότων στη Γάζα και της σχετικής κάλυψης από τα μέσα ενημέρωσης αποτελεί «ζήτημα υψίστου δημοσίου συμφέροντος».
«Ο Άνταμ Τζόνσον είναι ένας από τους πιο οξυδερκείς κριτικούς των μέσων ενημέρωσης σήμερα, και η ανάλυσή του είναι αυστηρή, σχολαστική, βασισμένη σε δεδομένα και καταλυτική», δήλωσε ο Σούλμαν.
«Το βιβλίο του θα έπρεπε να είναι όσο το δυνατόν πιο προσβάσιμο, όχι μόνο μέσω των δημόσιων βιβλιοθηκών που διαδραματίζουν τόσο ουσιαστικό ρόλο σε μια δημοκρατική κοινωνία» πρόσθεσε.
«Γενοκτονία με αποδείξεις»
Γράφοντας για το βιβλίο στο The Conversation o Τζεφ Σπάροου, Ανώτερος Λέκτορας, Κέντρο Προώθησης της Δημοσιογραφίας, Πανεπιστήμιο της Μελβούρνης σημειώνει τα παρακάτω:
Στο Πώς να πουλήσετε μια Γενοκτονία: Η Συνενοχή των ΜΜΕ στην Καταστροφή της Γάζας (How to Sell a Genocide: The Media’s Complicity in the Destruction of Gaza), ο Άνταμ Τζόνσον διερευνά ένα ενδιαφέρον φαινόμενο στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το βιβλίο του, λέει, δεν επικεντρώνεται στην «αποανθρωποποίηση των Παλαιστινίων από τα συντηρητικά ή τα MAGA μέσα ενημέρωσης».
Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι τα δεξιά μέσα ενημέρωσης, όπως το Fox News, η Wall Street Journal και το The Daily Wire, δεν κρύβουν την αντιπαλαιστινιακή τους στάση, αλλά και στο ότι η χρονική συγκυρία του πολέμου στη Γάζα έκανε την κάλυψη και τα σχόλια των υποτιθέμενων «προοδευτικών» ιδιαίτερα σημαντικά.
«Υπήρχε», μας υπενθυμίζει ο Τζόνσον, «ένας Δημοκρατικός πρόεδρος στην εξουσία όταν η γενοκτονία ξεκίνησε για τα καλά, και η υποστήριξη από τους Δημοκρατικούς στο Κογκρέσο, καθώς και στον κόσμο των think-tank και των μέσων ενημέρωσης, ήταν καθοριστική για τη συνέχιση της εν λόγω γενοκτονίας».
Η κριτική του για αυτό που αποκαλεί «κεντροαριστερά μέσα ενημέρωσης» βασίζεται σε προσεκτική τεκμηρίωση περίπου 12.000 άρθρων και 5.000 τηλεοπτικών αποσπασμάτων.
Μιλά λοιπόν με αποδείξεις.
Πλήθος κόσμου στην στην μαζική κηδεία 112 ανθρώπων, κυρίως γυναικών και παιδιών, που σκοτώθηκαν σε ισραηλινή επιδρομή σε οικιστικό τετράγωνο στη Γάζα. Από την έναρξη του πολέμου, τουλάχιστον 73.377 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί στη Γάζα, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας που ελέγχεται από τη Χαμάς, τα στοιχεία του οποίου θεωρούνται αξιόπιστα από τον ΟΗΕ
Για παράδειγμα, ο Τζόνσον σημειώνει ότι το CNN – ένας πυλώνας του αμερικανικού φιλελευθερισμού – ανέφερε τους θανάτους παιδιών κατά τις πρώτες 100 ημέρες του πολέμου στην Ουκρανία πολύ περισσότερες φορές (4.223), από ότι τους θανάτους παιδιών κατά την αντίστοιχη περίοδο στη Γάζα (3.632 φορές).
Στο MSNBC, τα παιδιά θύματα του πολέμου στην Ουκρανία εμφανίστηκαν 1.775 φορές, σε σύγκριση με αυτά στη Γάζα που εμφανίστηκαν 1.522 φορές.
Ωστόσο, κατά τις πρώτες 100 ημέρες της σύγκρουσης στην Ουκρανία, 262 παιδιά έχασαν τη ζωή τους, ενώ στη Γάζα, ο αριθμός των νεκρών παιδιών ξεπέρασε τις 10.000.
Η συστηματική καταστροφή των υποδομών των αμάχων στη Γάζα είχε ως αποτέλεσμα, ακόμη και κατά την αρχική περίοδο που μελέτησε ο Τζόνσον, το 80% του πληθυσμού να εκτοπιστεί. Στην Ουκρανία, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν μόλις 33%.
Ωστόσο, ο Τζόνσον διαπιστώνει ότι τα αμερικανικά τηλεοπτικά δίκτυα αναφέρθηκαν σε πρόσφυγες, εκτοπισμένους και παρόμοιους όρους οκτώ φορές πιο συχνά για τους Ουκρανούς από ότι για τους Παλαιστινίους (1.663 έναντι 211).
Η Διεθνής Ένωση Μελετητών της Γενοκτονίας περιγράφει τον ισραηλινό πόλεμο στη Γάζα ως ανταποκρινόμενο στον νομικό ορισμό της γενοκτονίας. Η θέση της ένωσης διαμορφώθηκε μετά από ψηφοφορία, οπότε γνωρίζουμε ότι αντανακλά την κρίση του 86% των μελών της.
Σχεδόν όλες οι μεγάλες οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ΜΚΟ συμφωνούν, συμπεριλαμβανομένων της Διεθνούς Αμνηστίας, του Human Rights Watch, του B’Tselem, του Ινστιτούτου Lemkin για την Πρόληψη των Γενοκτονιών, του Genocide Watch, του Ευρωπαϊκού Κέντρου για τα Συνταγματικά και Ανθρώπινα Δικαιώματα, της Ένωσης για τις Μεσανατολικές Σπουδές, της Oxfam και των Γιατρών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, μια ισραηλινή ΜΚΟ.
Ωστόσο, τα περισσότερα φιλελεύθερα μέσα ενημέρωσης εξακολουθούν να μην χρησιμοποιούν τη λέξη «γενοκτονία» σε σχέση με τη Γάζα. Ο Τζόνσον δείχνει πώς τέτοιες λεξιλογικές επιφυλάξεις δεν ισχύουν αλλού. «Παρόλο που η καταστροφή της Γάζας, σύμφωνα με όλα τα αντικειμενικά κριτήρια, ήταν κατά πολύ πιο βίαιη και θανατηφόρα από εκείνη της ρωσικής εισβολής και κατοχής της Ουκρανίας», παρατηρεί, «οι συνολικές ηθικές ετικέτες του «εγκλήματος πολέμου» και της «γενοκτονίας» χρησιμοποιήθηκαν στα CNN και MSNBC 17,2 φορές πιο συχνά στο πλαίσιο της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία από ό,τι για τη δράση του Ισραήλ στη Γάζα.
Η ανασκόπησή του για τις πρώτες 30 ημέρες των δύο συγκρούσεων έδειξε ότι, στο CNN και στο MSNBC, οι Ουκρανοί περιγράφονταν στον αέρα ως θύματα γενοκτονίας ή εγκλημάτων πολέμου 1.790 φορές: 1.515 για εγκλήματα πολέμου και 275 για γενοκτονία. Όταν τα θύματα ήταν Παλαιστίνιοι, οι όροι χρησιμοποιήθηκαν 104 φορές: 92 για εγκλήματα πολέμου και 12 για γενοκτονία.
«Φαινομενικά αμερόληπτοι δημοσιογράφοι και “αναλυτές” τόσο στο MSNBC όσο και στο CNN», γράφει ο Τζόνσον, «συχνά ισχυρίζονταν ότι η Ρωσία διέπραττε εγκλήματα πολέμου εναντίον Ουκρανών, χωρίς αυτό να θεωρείται παραβίαση της ουδετερότητάς τους»
Πηγή:
photo JordanHoliday, https://pixabay.com
